سند تحول دولت مردمي

ناكارآمدي الگوي تقسيم وظايف نهادهاي حاكميتي و مردمي در توسعه مناطق محروم

راهبرد 1: اِعمال حكمراني منسجم و هماهنگ در توسعه مناطق محروم اهم اقدامات: 1. احيا و تقويت نهاد جهاد سازندگي با مأموريت تعالي زيست بوم مشاركت و حمايت از شكل گيري و تقويت حلقه هاي مياني تخصصي در پيشرفت و آباداني روستاها و حل مشكلات مناطق محروم با بهره مندي از ظرفيت ساختارهاي موجود و همكاري سازمان بسيج مستضعفين، سازمان بسيج سازندگي، كميته امداد امام خميني(ره)، ستاد اجرايي فرمان حضرت امام(ره)، بنياد مستضعفان انقلاب اسلامي، آستان قدس رضوي و ساير نهادهاي اجتماعي و حمايتي با پيشنهاد قوانين لازم (بلند مدت – معاونت اول، سازمان اداري و استخدامي، وزارت كشور، وزارت جهاد كشاورزي، وزارت نيرو، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت حقوقي رياست جمهوري).

بيكاري[پاورقي80]

۸۰]) ر ك: مبحث «مهارت و اشتغال» در سند تحول.

ناتواني دولت در تضمين حداقل هاي معيشتي محرومان علي رغم صرف هزينه هاي قابل توجه در كنار ريسك فزاينده كمبود برخي كالاهاي اساسي و حامل هاي انرژي

اتكا به يارانه قيمتي در برنامه هاي حمايتي و تخصيص يارانه از ابتداي زنجيره

راهبرد 1: تجميع و يكپارچه سازي انواع يارانه ها و تخصيص مستقيم به مردم در قالب نظام حمايتي يكپارچه و فراگير براي تضمين حداقل معيشت جامعه اهم اقدامات: 1. گفتمان سازي، آگاه سازي، همراه سازي و اطمينان بخشي به مردم در مسير عادلانه سازي يارانه ها و دريافت بازخورد مداوم مردم در زمان اجراي اصلاحات از طريق برنامه سازي و حمايت از توليد و نشر آثار در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و محوريت نهادهاي مردمي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (كوتاه مدت – دبيرخانه شوراي اطلاع رساني دولت، سازمان برنامه و بودجه، وزارت امور اقتصادي و دارايي، معاونت اقتصادي رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت كشور). 2. عادلانه سازي يارانه حامل هاي انرژي به صورت مرحله اي و تدريجي با استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود و در موارد موردنياز، پيشنهاد قوانين لازم و در چارچوب قواعد زير: (ميان مدت – سازمان برنامه و بودجه، معاونت اقتصادي رياست جمهوري، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت نفت، وزارت نيرو، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، سازمان انرژي اتمي، معاونت حقوقي رياست جمهوري). الف) اعطاي سبدي از حامل هاي انرژي منتخب در قالب بسته يارانه اي مصون در برابر تورم و تخصيص آن بر اساس شماره ملي و متناسب با بُعد …

۸۱]) ر ك: مباحث «نظام بانكي» و «بودجه» در سند تحول.

۸۲]) ر ك: مبحث «انرژي» در سند تحول.

ناكارايي و جزيره اي بودن حمايت هاي نهادهاي حمايتي حاكميتي و مردمي

راهبرد 2: تجميع و يكپارچه سازي نظام حمايتي و تأمين اجتماعي دولت اهم اقدامات: 1. يكپارچه سازي نظام يارانه اي و نظام ماليات بر مجموع درآمد پس از اجراي كامل اين پايه مالياتي، به منظور كارآمدسازي انواع حمايت ها[83] (بلندمدت – معاونت اول، سازمان برنامه و بودجه، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت اقتصادي رياست جمهوري). 2. تمهيد نظام چندلايه رفاهي و تأمين اجتماعي در قالب تأمين حداقل هاي معيشتي، بيمه پايه، مكمل و اختياري در لايه هاي مختلف با پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت - وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، سازمان برنامه و بودجه، معاونت حقوقي رياست جمهوري ). 3. اقدامات لازم به منظور تغيير رويكرد تدريجي نهادهاي حمايتي حاكميتي و مردمي از تمركز بر توزيع كمك هزينه و كالا به توانمندسازي نيازمندان و توسعه مناطق محروم با اولويت اشتغال آفريني، پس از اجرايي سازي اقدامات يارانه اي فوق و تحقق تضمين حداقل معيشت آحاد جامعه (بلندمدت – سازمان برنامه و بودجه، سازمان اداري و استخدامي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور اقتصادي و دارايي).

۸۳]) ر ك: مبحث «ماليات» در سند تحول.

ضعف در بسيج ظرفيت هاي مردمي براي ريشه كني فقر

آسيب ديدن بخشي از اعتماد عمومي و كاهش انگيزه مندي در ميان مردم[پاورقي84]

۸۴]) ر ك: مبحث «مشاركت اجتماعي» در سند تحول.

راهبرد 1: ايجاد شفافيت در جذب و مصرف منابع مالي مشاركت هاي مردمي اهم اقدامات: 1. انضباط بخشي به جمع آوري و مصرف منابع مالي مشاركت هاي مردمي با تدوين ضوابط دقيق، شفاف و قابل اطمينان و ايجاد سامانه ملي مشاركت هاي مردمي با حفظ محرمانگي هويت خدمات دهنده و خدمات گيرنده و قابليت اعتباربخشي به نتايج عملكردها از طريق تقاطع گيري با پايگاه هاي اطلاعاتي كشور و ايجاد نظامات اعتبارسنجي مردمي و انتشار برخط نتايج آن و مرتبط نمودن هرگونه تمديد مجوز و حمايت هاي دولتي نظير حمايت هاي مالياتي و بيمه اي به نتايج اعتبارسنجي ها با مشاركت نهادهاي مردمي و همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي، آستان قدس رضوي و ساير نهادهاي اجتماعي مرتبط (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت آموزش و پرورش، وزارت امور اقتصادي و دارايي، دستگاه هاي اجرايي مرتبط).

سويه هاي نگاه صرفاً دولتي در فقرزدايي

راهبرد 1: توسعه گفتمان انفاق و احسان اهم اقدامات: 1. ترويج الگوهاي اسلامي مشاركت و تأمين مالي مردمي[85] نظير وقف و زكات و توسعه روش هاي نوآورانه تأمين مالي مردمي، از طريق توليد محصولات فرهنگي و رسانه اي با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي كودكان و نوجوانان، و نقش آفريني مؤثر مساجد، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، و حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي، و همكاري سازمان صدا و سيما، حوزه هاي علميه، آستان قدس رضوي، سازمان تبليغات اسلامي، سازمان بسيج مستضعفين، نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت كشور، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري). 2. آموزش الگوهاي اسلامي مشاركت و تأمين مالي مردمي، نظير وقف و زكات و روش هاي نوآورانه تأمين مالي مردمي، از طريق تدوين محتواهاي مناسب، اصلاح كتب درسي و به كارگيري ابزارهاي نوين آموزشي (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 3.…

۸۵]) ر ك: مبحث «بودجه» در سند تحول.

گراني مسكن و بالا بودن نرخ اجاره مسكن[پاورقي 86]

۸۶]) ر ك: مبحث «مسكن و شهرسازي» در سند تحول.

بهره مندي ناكافي مناطق محروم از خدمات بهداشت و درمان[پاورقي87]

۸۷]) ر ك: مبحث «سلامت» در سند تحول.

وضعيت نابسامان زنان سرپرست خانوار و در معرض آسيب[پاورقي88]

۸۸]) ر ك: مبحث «بانوان» در سند تحول.

عزم و توان ناكافي دولت در بسيج ظرفيت هاي مردمي

بيم از ناكارآمدي و انحراف نهادهاي مردمي

راهبرد 1: اصلاح نظام سياست گذاري و تنظيم گري نهادهاي مردمي اهم اقدامات: 1. تقويت ظرفيت كاركردي دبيرخانه شوراي اجتماعي كشور به عنوان نهاد فرابخش و هماهنگ كننده ملي برنامه هاي حوزه اجتماعي در كشور با تقويت ضمانت اجرايي سازي مصوبات شورا در سطح دستگاه ها و پيشنهاد عضويت حقوقي دبير شوراي اجتماعي كشور در شوراي عالي انقلاب فرهنگي و شوراي عالي فضاي مجازي (كوتاه مدت – وزارت كشور، سازمان برنامه و بودجه، سازمان اداري و استخدامي). 2. ساماندهي نظام صدور مجوز، تقويت نظارت هاي پسيني در قالب استقرار نظام اعتبارسنجي، شفاف سازي عملكرد و پاسخ گويي نهادهاي مردمي، اصلاح نظام مالياتي نهادهاي مردمي و افزايش زمينه و سهم مشاركت نهادهاي مردمي در ساختار نظام سياست گذاري و تنظيم گري بخش اجتماعي (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت ورزش و جوانان، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، دفتر بازرسي ويژه رياست جمهوري، وزارت امور اقتصادي و دارايي). 3. يكپارچه سازي و تسهيل فرايند صدور مجوز تأسيس نهاد هاي مردمي در قالب ايجاد پنجره واحد و تفكيك مجوزهاي تأسيس بر اساس مأموريت نهادهاي مختلف (كوتاه مدت – وزارت كشور، وزارت ورزش و جوانان، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، دفتر بازرسي ويژه رياست جمهوري).

راهبرد 2: توسعه ساختارهاي موفق بومي و اسلامي مشاركت هاي مردمي اهم اقدامات: 1. رفع موانع، تسهيل تعاملات دستگاه هاي اجرايي و حمايت از فعاليت ساختارهاي متنوع نهادهاي مردميِ بومي و اسلامي نظير مسجد، بسيج، هيئت مذهبي، گروه سازندگي و عشاير، و توسعه شبكه هاي ملي، منطقه اي و تخصصي مبتني بر اين ساختارها (كوتاه مدت – وزارت كشور، دستگاه هاي اجرايي).

عدم شناخت دقيق و باورنداشتن برخي مديران به ظرفيت هاي مردمي

راهبرد 1: آشناسازي و جهت دهي مديران دستگاه ها به بهره گيري از ظرفيت مردم و نهادهاي مردمي اهم اقدامات: 1. نمونه سازي و الگونمايي از دستاوردهاي موفق مشاركت مردم و دولت، نظير برگزاري رويدادهاي تجليل از چهره هاي شاخص و نمايشگاه هاي دستاوردها (ميان مدت – وزارت كشور، دستگاه هاي اجرايي) . 2. حمايت از مديران دولتي در جلب مشاركت مردم در قالب تجليل از مديران برتر دولتي، تأثيرگذاري در شاخص هاي انتصابات و تشويق هاي سازماني و اعطاي نشان هاي دولتي (كوتاه مدت – سازمان اداري و استخدامي، دفتر رئيس جمهور).

ناكارآمدي برخي نهادهاي متولي ميدان سازي حضور مردم در عرصه هاي مختلف اداره كشور

راهبرد 1: احيا و بازآفريني كاركرد تسهيل گري دولت[پاورقي89] اهم اقدامات: 1. بازمعماري مأموريت ها و وظايف دستگاه هاي فعال در حوزه توانمندسازي و مقابله با آسيب هاي اجتماعي در سطح ملي با رويكرد حذف تداخلات مأموريتي دستگاه ها و نهادها و نقش سپاري مأموريت ها و فعاليت هاي عملياتي و تصدي گرايانه دستگاه هاي متولي ارائه خدمات اجتماعي به نهادهاي ميانجي گر و نهادهاي مردمي، با استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود و در موارد موردنياز، پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – سازمان اداري و استخدامي، وزارت كشور، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، دبيرخانه ستاد مبارزه با مواد مخدر، معاونت حقوقي رياست جمهوري).

۸۹]) ر ك: مبحث «نظام اداري» در سند تحول.

راهبرد ۲: خروج دستگاه هاي دولتي از تصدي هاي غير ضرور و واگذاري به مردم[پاورقي90]

۹۰]) ر ك: مبحث «نظام اداري» در سند تحول.

ضعف در آمادگي ظرفيت هاي سازمان يافته مردمي براي نقش آفريني در عرصه هاي اجتماعي و اداره كشور

آسيب ديدن بخشي از اعتماد عمومي و كاهش انگيزه مردم

راهبرد ۱: كارآمدسازي دستگاه هاي اجرايي كشور در حل مسائل اولويت دار مردم نظير تورم، بيكاري، كاهش رفاه اجتماعي، تبعيض و فساد[پاورقي91]

۹۱]) ر ك: مباحث سند تحول بويژه مباحث «بودجه»، «نظام بانكي»، «فقر و تأمين اجتماعي»، «ماليات»، «بازار سرمايه»، «محيط كسب و كار »، «ساخت داخل»، «محيط زيست و آب»، «مسكن و شهرسازي»، «سلامت» و «نظام اداري».

راهبرد 2: نهادينه سازي گفتگوي مؤثر دولت با مردم[پاورقي92] اهم اقدامات: 1. توسعه تعامل و گفتگوهاي چندجانبه دولت، بخش مردمي، دانشگاه ها و بخش خصوصي دربارة مسائل و اولويت هاي كشور، با رويكرد آينده نگري تحولات جامعه از طريق ايجاد نظام مشاوره سياستي در دولت و امكان مشاركت آن ها در ارائه طرح هاي دولت و ايجاد ساز و كارهاي جمع سپاري، انتشار، بررسي و بازخورد پيش نويس لوايح[93] و مصوبات دولت (كوتاه مدت – مركز بررسي هاي استراتژيك رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري، دبيرخانه هيئت دولت). 2. گفتگوي مستمر دولت مردان با مردم و نخبگان در خصوص تصميمات دولت و همراه سازي آن ها در برنامه هاي ملي در قالب سفرهاي استاني، ملاقات هاي مردمي و تعامل مستمر با رسانه ها (كوتاه مدت – دبيرخانه شوراي اطلاع رساني دولت، دستگاه هاي اجرايي). 3. مساعدت و حمايت متناسب از منتقدين داراي نقد در چارچوب قانون از طريق تأمين امنيت مادي و معنوي ايشان، با پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – دبيرخانه شوراي اطلاع رساني دولت، مركز بررسي هاي استراتژيك رياست جمهوري، سازمان اداري و استخدامي، دفتر بازرسي ويژه رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 4. تقدير از نقدها و پيشنهادهاي برتر درباره دولت مبتني بر نظرسنجي مستقيم از صاحب نظران، فعالان، رسانه ها، مراكز علمي و نهادهاي مردمي، با همكاري سازمان صدا و سيما، حوزه هاي علميه، نهاد نمايند…

۹۲]) ر ك: مبحث «نظام اداري» در سند تحول.

۹۳]) ر ك: مبحث «حقوقي» در سند تحول.

راهبرد 3: ترسيم چهره حقيقي دولت مردمي و تبيين عزم دولت براي پيشرفت كشور اهم اقدامات: 1. تبيين نقاط برجسته عملكرد دولت در موضوعاتي نظير اجراي عدالت، افزايش نقش مردم در اتخاذ تصميمات و اجراي اقدامات دولت، رونق توليد، ارتقاي رفاه اجتماعي، شفافيت و مقابله با فساد، تبعيض و رفع موقعيت هاي تعارض منافع، با ترويج در رسانه هاي داخلي و خارجي و بهره مندي از ابزارهاي متنوع رسانه اي با همكاري سازمان صدا و سيما و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (بلندمدت – دبيرخانه شوراي اطلاع رساني دولت، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، دستگاه هاي اجرايي).

راهبرد 4: توسعه گفتمان مشاركت مردم اهم اقدامات: 1. اجراي طرح منزلت رفتارهاي فرهنگي و اجتماعي در قالب شناسايي و معرفي رفتار هاي اجتماعي شهروندان، نظير ميزان فعاليت هاي داوطلبانه، رعايت حقوق شهروندي، پايبندي به انضباط اجتماعي و تعريف ساز و كارهاي انگيزشي مبتني بر آن در ارائه خدمات دستگاه هاي دولتي (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، دستگاه هاي اجرايي). 2. آموزش الگوهاي صحيح مشاركت هاي مردمي و مهارت افزايي اجتماعي در سطح نوجوانان و جوانان و معرفي عرصه هاي حضور آن ها از طريق تدوين محتواهاي مناسب، اصلاح كتب درسي و به كارگيري ابزارهاي نوين آموزشي (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت كشور). 3. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي مرتبط با ترويج الگوهاي مشاركت هاي مردمي در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان بسيج مستضعفين، شهرداري ها، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، اجتماعي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت كشور). 4. ترويج الگوهاي مشاركت هاي مردمي با توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي…

پراكندگي فعاليت هاي نهادهاي مردمي و عدم تمركز كافي بر موضوعات اولويت دار

راهبرد 1: جهت دهي فعاليت نهادهاي مردمي با محوريت حلقه هاي مياني اهم اقدامات: 1. حمايت از شكل گيري و تقويت نهادهاي ميانجي گر تخصصي و حلقه هاي مياني مردمي براي هدايت و سازمان دهي نهادهاي مردمي در حوزه هاي مختلف (ميان مدت – وزارت كشور، دستگاه هاي اجرايي). 2. شناسايي، تبيين و برجسته سازي زمينه هاي اولويت دار در بخش هاي مختلف كشور به منظور حضور نهادهاي مردمي و همكاري دستگاه هاي مختلف و ايجاد انگيزه براي مشاركت در اين زمينه ها (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، دستگاه هاي اجرايي). 3. سازماندهي ظرفيت هاي مردمي با محوريت نهادهاي مردمي، به منظور مشاركت و همراهي در اجراي طرح هاي ويژه ملي و منطقه اي منتخب (ميان مدت – وزارت كشور، دستگاه هاي اجرايي).

ضعف در شايستگي هاي حرفه اي مديريت نهادهاي مردمي

راهبرد 1: توانمندسازي نهادهاي مردمي اهم اقدامات: 1. اجراي طرح ملي اعتبارسنجي و توانمندسازي نهادهاي مردمي با مشاركت حلقه هاي مياني مردمي و جهت دهي برنامه هاي حمايتي دستگاه ها متناسب با نتايج آن (ميان مدت – وزارت كشور). 2. ايجاد رشته هاي تخصصي دانشگاهي در حوزه مديريت نهادهاي مردمي (ميان مدت – وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي).

۹۴]) «زن، در تعريف غالباً شرقي، همچون عنصري در حاشيه و بي نقش در تاريخ سازي؛ و در تعريف غالباً غربي، به مثابه موجودي كه جنسيت او بر انسانيتش مي چربد و ابزاري جنسي براي مردان و در خدمت سرمايه داري جديد است، معرفي مي شد. شيرزنان انقلاب و دفاع مقدس نشان دادند كه الگوي سوم «زن نه شرقي، نه غربي» است. زن مسلمان ايراني، تاريخ جديدي را پيش چشم زنان جهان، گشود و ثابت كرد كه مي توان زن بود، عفيف بود، محجبه و شريف بود و درعين حال، در متن و مركز بود. مي توان سنگر خانواده را پاكيزه نگاه داشت و در عرصه سياسي و اجتماعي نيز، سنگرسازي هاي جديد كرد و فتوحات بزرگ به ارمغان آورد.» – پيام رهبر معظم انقلاب اسلامي(مد ظله العالي) به كنگره «هفت هزار زن شهيد كشور» ۱۶ - /۱۲ - /۱۳۹۱.

عدم توازن نقش هاي خانوادگي و اجتماعي بانوان

ضعف در منزلت اجتماعي و ارزشمندي نقش هاي خانوادگي بانوان

راهبرد 1: بسط گفتماني مرجعيت علمي و اجتماعي بانوان در چارچوب الگوي سوم نقش آفريني بانوان اهم اقدامات: 1. الگوسازي از زنان موفق فعال در گفتمان الگوي سوم و حمايت از حضور آنان در ميدان هاي كنشگري ملي و بين المللي از طريق برگزاري رويدادهاي ملي و بين المللي و توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي كودكان و نوجوانان، و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت امور خارجه). الگوسازي از زنان موفق فعال در گفتمان الگوي سوم از طريق برگزاري رويدادهاي محلي و منطقه اي با محوريت مساجد، مدارس، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، با همكاري سازمان تبليغات اسلامي، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت آموزش و پرورش). 2. حمايت از راه اندازي دوره هاي تحصيلات تكميلي و توسعه مراكز تخصصي و مطالعات مرتبط با نيازهاي بانوان و خانواده، نشريات تخصصي و پژوهش هاي نظري و كاربردي مرتبط و نقد گفتمان هاي غربي و گفتمان هاي غلط سنتي (ميان مدت – وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، معاونت امور زنان و خا…

ضعف در توانمندي هاي فردي و اجتماعي بانوان

راهبرد 1: توسعه ساز و كارهاي توانمندسازي بانوان اهم اقدامات: 1. طراحي برنامه ها و ساز و كارهاي لازم براي استعداديابي بانوان پيشتاز در عرصه هاي مختلف، همسو با رويكرد هويت سازي مبتني بر شاخص هاي تربيتي الگوي سوم، با اولويت بانوان تحت پوشش نهادهاي حمايتي با همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت ورزش و جوانان، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 2. مهارت افزايي دختران و بانوان در حوزه هاي خودفعال سازي و خودارزيابي و افزايش شناخت نسبت به خود و اعتماد به نفس و تكيه بر توانايي ها از طريق تدوين محتواهاي مناسب، اصلاح كتب درسي و به كارگيري ابزارهاي نوين آموزشي (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 3. الگوسازي و شخصيت سازي از دختران پيشتاز مبتني بر شاخص هاي تربيتي الگوي سوم با شكل دهي زنجيره هاي خلق شخصيت در صنايع فرهنگي[95] (بلندمدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 4. جهت دهي، حمايت و تسهيل فعاليت نهادهاي مردمي فعال در حوزه توانمندسازي بانوان با اولويت مساجد و هيئات مذهبي با همكا…

۹5])ر ك: مبحث «صنايع فرهنگي» در سند تحول.

رعايت ناكافي حقوق زنان و نارضايتي نسبي بانوان

هجمه رسانه اي و سياست زدگي مسائل بانوان

راهبرد 1: جريان سازي فعالانه با مسائل بانوان اهم اقدامات: 1. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي ارائه تصوير الگوي زن انقلاب اسلامي با معرفي چهره واقعي از وضعيت پيشرفت زن ايراني به جامعه جهاني و مطالبه اصلاح روندهاي تبعيض آميز و انحرافي عليه بانوان در دنيا بويژه كشورهاي نظام سلطه و پيروان آن ها در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت امور خارجه، وزارت كشور). 2. مطالبه اصلاح روندهاي تبعيض آميز و انحرافي عليه بانوان در دنيا بويژه كشورهاي نظام سلطه و پيروان آن ها، از طريق تدابيري نظير طرح اين مطالبات و انتشار اسناد حقوقي در سطح بين الملل، با محوريت نهادهاي مردمي (ميان مدت – معاونت حقوقي رياست جمهوري، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 3. حمايت از شكل گيري، تقويت و توسعه تعاملات نهادها و چهره هاي فعال بانوان در حوزه هاي مختلف براي تبيين كرامت زن و مطالبه حقوق بانوان از مجامع بين المللي (بلندمدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت امور خارجه).

راهبرد 2: رفع تعارضات و پاسخ به گره هاي ذهني و دغدغه هاي زنان اهم اقدامات: 1. رصد چالش هاي ذهني بانوان و پاسخ گويي به شبهات و دغدغه هاي اجتماعي، سياسي و حقوقي مرتبط با بانوان (كوتاه مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي). 2. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي پاسخ گويي به شبهات و دغدغه هاي اجتماعي، سياسي و حقوقي مرتبط با بانوان در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري).

يكسان و يك سويه نگري در قوانين و مقررات مرتبط با حقوق زن و مرد

راهبرد 1: متناسب سازي قوانين و مقررات با زمينه هاي مرتبط اهم اقدامات: 1. پيشنهاد اصلاح برخي مفاد قانون مدني و قانون حمايت خانواده با رويكرد پايدارسازي نهاد خانواده و متناسب با شرايط روز و مسائل نوين در چارچوب شرع مقدس، نظير ارث، ديه، حضانت، نفقه، مهريه و خروج از كشور، و نظارت دقيق بر حسن اجراي قوانين مرتبط (بلندمدت – معاونت حقوقي رياست جمهوري، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. تدوين محتواهاي مناسب و آموزش بانوان براي آشنايي با حقوق و مسؤوليت هاي قانوني موجود در موضوع حمايت از بانوان در چارچوب گفتمان الگوي سوم حضور بانوان و تحكيم نهاد خانواده (كوتاه مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 3. برگزاري برنامه هاي تعاملي مسؤولان مرتبط با اقشار مختلف زنان، با رويكرد شناسايي و ارائه راه حل براي مسائل بانوان (كوتاه مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور).

ضعف مشاركت بانوان در پيشرفت كشور مبتني بر مزيت ها

ضعف در جهت دهي و ميدان سازي

راهبرد 1: زمينه سازي براي حضور و نقش آفريني مؤثر بانوان در عرصه هاي داراي مزيت در جامعه اهم اقدامات: 1. معرفي عرصه هاي مزيت دار حضور بانوان نظير آموزش، تربيت، مشاوره، سلامت، محيط زيست، معماري، هنر، ادبيات، صنايع فرهنگي و ورزش متناسب با ويژگي هاي بانوان و ارائه الگوهاي حضور موفق بانوان از طريق توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي كودكان و نوجوانان، و همكاري سازمان صدا و سيما و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 2. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي معرفي عرصه هاي مزيت دار حضور بانوان نظير آموزش، تربيت، مشاوره، سلامت، محيط زيست، معماري، هنر، ادبيات، صنايع فرهنگي و ورزش متناسب با ويژگي هاي بانوان و ارائه الگوهاي حضور موفق بانوان در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور). 3. كمك به شكل دهي و توسعه شبكه هاي مردمي و حلقه هاي ميا…

گسترش برخي آسيب هاي اجتماعي مرتبط با بانوان

حمايت هاي ناكافي از بانوان در معرض آسيب

راهبرد 1: متناسب سازي زيرساخت هاي حمايتي از بانوان با اقتضائات الگوي سوم اهم اقدامات: 1. تسهيل ساز و كارهاي عرضه خدمات بيمه اي، مشاوره اي و مددكاري اجتماعي در حوزه بانوان بويژه اقشار خاص و زنان سرپرست خانوار در قالب سكوهاي (پلتفرم ها ) تخصصي، با همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور). 2. اجرايي سازي بيمه تأمين اجتماعي زنان خانه دار (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 3. اولويت دهي به بانوان بويژه اقشار خاص و زنان سرپرست خانوار در برنامه هاي توسعه اشتغال هاي خانگي و خانوادگي با همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي[96] (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 4. بازنگري ضوابط اشتغال و مناسب سازي محيط اشتغال بانوان در مواردي نظير ساعت كار، نوع مشاغل و توجه به اقتضائات دوران بارداري و شيردهي با پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – سازمان اداري و استخدامي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري). رسيدگي فوري و دقيق به گزارش هاي مردمي ارسالي…

۹۶]) ر ك: مبحث «مهارت و اشتغال» در سند تحول.

كاهش نشاط اجتماعي در ميان بانوان

راهبرد 1: تقويت زيرساخت هاي عمومي مرتبط با حوزه نشاط بانوان اهم اقدامات: 1. ايجاد و گسترش عادلانه امكانات ورزشي، تفريحي، فرهنگي و هنري براي بانوان با رويكرد خانواده محور (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت راه و شهرسازي، وزارت ورزش و جوانان، وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. تقويت، گسترش و به روزرساني شيوه هاي خلاقانه نشاط بانوان نظير برگزاري سفرهاي طبيعت گردي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي).

راهبرد 2: افزايش سلامت جسمي و رواني بانوان اهم اقدامات: 1. اجراي برنامه هاي آموزشي، اطلاع رساني و سنجش شاخص هاي سلامت جسمي و رواني بانوان با اولويت اقشار خاص و زنان سرپرست خانوار و همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري).

ضعف ساختار حكمراني در حوزه بانوان

ناكارآمدي ساختارهاي دولتي مسؤول در حوزه بانوان

راهبرد 1: بازسازي ساختاري و كاركردي دولت در حوزه بانوان اهم اقدامات: 1. بازتعريف مأموريت و ساختار معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، به عنوان يك نهاد فرابخشي تسهيل گر، با كاركردهاي گفتمان سازي، شبكه سازي، الگوسازي، كادرسازي و تصميم سازي در حوزه بانوان و خانواده، بازمهندسي الگوي تقسيم كار ملي و وظايف واحدهاي مرتبط با حوزه بانوان در سطح دستگاه هاي دولتي، و تقويت ساز و كارهاي هماهنگي و هم افزايي مشاوران بانوان در سطوح مختلف (ميان مدت – سازمان اداري و استخدامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور). 2. ايجاد نظام رصد و ديده باني و تدوين اطلس ملي وضعيت بانوان و خانواده (كوتاه مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، سازمان برنامه و بودجه، وزارت كشور).

كاهش ازدواج و تشكيل خانواده

كاهش تمايل به ازدواج

راهبرد 1: فرهنگ سازي و گره گشايي ذهني در جامعه اهم اقدامات: - آموزش الگوهاي صحيح همسرگزيني، ترغيب ازدواج بهنگام، آسان و پايدار و تقويت مسؤوليت پذيري، بويژه در مردان، از طريق توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، و فيلم داستاني، و نقش آفريني مؤثر مساجد، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، با همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، اجتماعي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت كشور). - حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي آموزش الگوهاي صحيح همسرگزيني، ترغيب به ازدواج بهنگام، آسان و پايدار و تقويت مسؤوليت پذيري، بويژه در مردان، در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، حوزه هاي علميه، نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، سازمان تبليغات اسلامي، سازمان بسيج مستضعفين و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). - آموزش الگوهاي صحيح همسرگزيني، ترغيب ا…

بالا بودن هزينه هاي آغاز زندگي

راهبرد 1: كاهش مخاطرات ازدواج و آغاز زندگي اهم اقدامات: 1. احيا و تقويت طرح ازدواج آسان با استفاده از ظرفيت هاي قانون تسهيل ازدواج جوانان و حمايت از ازدواج آسان دانشجويان و ساير اقشار (ميان مدت – وزارت ورزش و جوانان، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. اجراي طرح مسكن زوجين خانه اولي و تمهيد شرايط لازم براي انعقاد قراردادهاي اجاره مسكن[پاورقي 97] (ميان مدت – وزارت راه و شهرسازي). 3. ارائه تسهيلات اعتباري براي تأمين جهيزيه از توليدات داخلي، با اولويت افراد تحت پوشش نهادهاي حمايتي و همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (ميان مدت – وزارت صنعت، معدن و تجارت، بانك مركزي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 4. پيگيري كسر خدمت وظيفه متاهلانِ زير 23 سال به ميزان 9 ماه و افزايش حقوق سربازان وظيفه متأهل از طريق ستاد كل نيروهاي مسلح، با پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – وزارت كشور، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري). امكان ادامه تحصيل دختران پس از ازدواج در مدارس روزانه و طراحي برنامه هاي آموزشي و مشاوره اي لازم (كوتاه مدت – وزارت آموزش و پرورش، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور).

۹۷]) ر ك: مبحث «مسكن و شهرسازي» در سند تحول.

فقدان زمينه هاي مناسب همسرگزيني

راهبرد 1: احياي الگوهاي بومي واسطه گري و همسرگزيني اهم اقدامات: 1. حمايت از تأسيس نهادهاي همسريابي ازدواج با مشاركت نهادهاي ديني، نظير مساجد، و تقويت الگوهاي واسطه گري بومي، نوآورانه و معتبر در سكوهاي (پلتفرم ها ) مجازي در چارچوب امنيت داده هاي شخصي كاربران، با همكاري سازمان تبليغات اسلامي، حوزه هاي علميه و نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها (ميان مدت – وزارت ورزش و جوانان، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. استفاده از ظرفيت هاي مددكاري و مشاوره اي خانه هاي بهداشت محلات (ميان مدت – وزارت ورزش و جوانان، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي).

كاهش فرزندآوري و اختلال در نظام حقوقي و تربيتي فرزندان

كاهش تمايل به فرزندآوري و ارزشمندي فرزند در جامعه

راهبرد 1: گره گشايي ذهني در موضوع فرزند آوري و جمعيت اهم اقدامات: 1. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي ترويج ارزشمندي فرزند آوري و افزايش جمعيت باكيفيت در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، حوزه هاي علميه، نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، سازمان تبليغات اسلامي، سازمان بسيج مستضعفين و ساير نهادهاي فرهنگي، اجتماعي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. ترويج ارزشمندي فرزند آوري و افزايش جمعيت باكيفيت از طريق توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، و فيلم داستاني، و نقش آفريني مؤثر مساجد، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، با همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، اجتماعي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت كشور). 3. آموزش ارزشمندي فرزند آوري و افزايش جمعيت باكيفيت و تغيير سبك هاي پُرهزينه فرزندپروري به زوج هاي جوان، با تدوين محتواي مناسب و اصلاح …

بالا بودن هزينه هاي فرزندآوري در جامعه

راهبرد 1: كاهش هزينه هاي فرزندآوري اهم اقدامات: 1. كاهش هزينه هاي دوره مراقبت هاي بارداري و زايمان و تأمين سبد غذايي مادر و كودك براي همه اقشار جامعه از آغاز بارداري تا شش سالگي بر اساس استانداردهاي فقر غذايي، با مشاركت نهادهاي مردمي و همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت كشور). 2. راه اندازي و تأسيس مهدهاي كودك با استفاده از ظرفيت نهادهاي ديني، نظير مساجد، بقاع متبركه و هيئات مذهبي، و به كارگيري دانش آموختگان حوزه هاي علميه خواهران (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 3. همكاري با ستاد كل نيروهاي مسلح به منظور تسهيل خدمت سربازي متأهلان، با اِعمال كسري ويژه خدمت هريك از فرزندان خانواده هاي دو فرزند به بالا، افزايش مدت كسر زمان سربازي به ازاي داشتن هر فرزند و اختصاص امريه و سربازمعلم، با اولويت مشمولان متأهل و داراي فرزند (ميان مدت – وزارت كشور، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 4. اولويت دهي در ارائه تسهيلات معيشتي و رفاهي در قالب اعطاي تصاعدي كمك هزينه تولد و معيشت به ازاي هر فرزند و اولويت دهي به خانواده هاي داراي دو فرزند به بالا در طرح هاي حمايتي مسكن[پا…

۹۸]) ر ك: مبحث «مسكن و شهرسازي» در سند تحول.

افزايش ميزان ناباروري

راهبرد 1: تأمين هزينه هاي درمان ناباروري اهم اقدامات: 1. تمركز بر زوج هاي نابارور بدون نياز به درمان هاي پيشرفته، با اجراي طرح ملي غربالگري سلامت پيشرفته، آمايش كشوري مراكز ناباروري، تقويت مراكز مشاوره اي و طراحي دستورالعمل تخصصي هماهنگ كشوري براي تشخيص و درمان ناباروري (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. بيمه زوج هاي نابارور و پوشش بيمه اي تمامي خدمات درمان ناباروري متناسب با دهك هاي درآمدي و فعال سازي ظرفيت هاي ديني از قبيل وقف براي مشاركت در درمان ناباروري با همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (كوتاه مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 3. سرمايه گذاري براي خودكفايي در توليد داروهاي ناباروري، تنوع بخشي راه هاي درمان ناباروري در كشور و ايجاد ساز و كار صدور مجوز براي تأسيس مراكز معتبر مرتبط (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري).

ميزان بالاي سقط جنين در كشور

راهبرد 1: كنترل سقط هاي غيرقانوني در كشور اهم اقدامات: 1. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي ترويج قبح سقط جنين و عقيم سازي در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، حوزه هاي علميه، نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. ايجاد ساز و كارهاي رصد و كنترل مراكز غيرقانوني سقط و عقيم سازي (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت دادگستري، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري).

نگراني هاي تربيتي و ضعف نظام حقوقي كودكان

راهبرد 1: تقويت زيرساخت هاي تربيتي و حقوقي مرتبط با كودكان اهم اقدامات: 1. حمايت از حقوق كودكان در سطوح مختلف سياست گذاري با محوريت رفع خلأهاي قانوني و اجراي سند ملي حقوق كودك و نوجوان، با استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود و پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت آموزش و پرورش، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت دادگستري، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 2. ايجاد و تقويت نظام حمايتي از كودكان، نظير توسعه نهادهاي مردمي حامي كودك و اورژانس حمايتي كودكان با همكاري كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و ساير نهادهاي حمايتي (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت دادگستري). 3. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي تقويت مهارت هاي والدگري با تمركز بر نقش پدري در خانواده در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، حوزه هاي علميه، نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 4. تقويت مهارت هاي والدگري با تمركز بر نقش پدري در …

افزايش طلاق و اختلافات خانوادگي

سرريز ناكارآمدي بخش هاي مختلف اقتصادي و اجتماعي بر نهاد خانواده و تأمين نشدن حداقل معاش[پاورقي99]

۹۹]) ر ك: مباحث سند تحول بويژه مباحث «محيط كسب و كار»، «فقر و تأمين اجتماعي»، «ماليات»، «نظام بانكي»، «مسكن و شهرسازي»، «سلامت»، «آموزش و پرورش»، «علم و آموزش عالي» و «نظام اداري».

افزايش آسيب هاي زناشويي در روابط زوج ها

راهبرد 1: افزايش مهارت هاي زندگي اهم اقدامات: 1. آموزش مهارت هاي وابسته به جنسيت از طريق تدوين محتواهاي مناسب، اصلاح كتب درسي و حذف محتواهاي مغاير (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 2. حمايت از توليد و نشر آثار فرهنگي و رسانه اي براي آموزش مهارت هاي زندگي در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري). 3. آموزش مهارت هاي زندگي از طريق توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي كودكان و نوجوانان، و نقش آفريني مؤثر مساجد، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، با همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي).

راهبرد 2: اصلاح نهاد حكميت و مراقبت از خانواده اهم اقدامات: 1. اصلاح نظام مشاوره و مشاركت اعضاي خانواده در رفع اختلافات خانوادگي و فعال سازي ظرفيت هاي مشاوره اي بومي و مردمي نهادهاي ديني نظير مساجد با همكاري شهرداري ها (بلندمدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 2. اجراي نظام مشاوره و آموزش خانواده قبل، حين و پس از تشكيل خانواده با استفاده از ظرفيت مساجد، مدارس، دانشگاه ها، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، و همكاري شهرداري ها (بلندمدت – معاونت امور زنان و خانواده رياست جمهوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت كشور، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي).

تغيير شكل خانواده به خانواده هسته اي و كاهش صله رحم

راهبرد ۱: تسهيل زيرساخت هاي اقتصادي و اجتماعي براي احياي خانواده گسترده در جامعه[پاورقي100]

۱۰۰]) ر ك: مباحث «فقر و تأمين اجتماعي»، «ماليات»، «مسكن و شهرسازي»، «مهارت و اشتغال»، «علم و آموزش عالي» و «گردشگري» در سند تحول.

فقدان نظام حكمراني كارآمد مهاجرت در كشور

گسستگي و عدم انسجام سياستي نهادهاي حاكميتي و دستگاه هاي متولي در موضوع مهاجرت

راهبرد 1: تعامل و هماهنگي دستگاه هاي ذي ربط براي ساماندهي وضعيت كلان مهاجرتي كشور اهم اقدامات: 1. توسعه قدرت نرم و حوزه اثر گفتمان جمهوري اسلامي ايران در زمينه تمدن نوين ايراني - اسلامي در منطقه از طريق تدوين سياست هاي فعال مهاجرتي، مشتمل بر مهاجرت هاي تحصيلي، كاري، بازگشتي و پناهجويي، به منظور تبادل سرمايه انساني اثرگذار با كشورها و جذب نيروهاي علاقه مند به ارزش ها و باورهاي اسلامي و انقلابي (بلندمدت – دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت اطلاعات، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي). 2. افزايش ضريب چرخش نخبگان با تقويت و توسعه ظرفيت همكاري با نهادهاي بين المللي و سازمان هاي منطقه اي از جمله گروه دي هشت، اكو و سازمان همكاري اسلامي (بلندمدت – وزارت امور خارجه، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت ورزش و جوانان، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي).

فقدان ساختار منسجم در حوزه مديريت جريان هاي ورودي و خروجي مهاجرتي در كشور

راهبرد 1: نهادسازي، ساماندهي و هماهنگي در امور مهاجرتي كشور اهم اقدامات: 1. ايجاد سازمان ملي مهاجرت با مأموريت هماهنگي و مديريت كليه جريان هاي مهاجرتي ورودي و خروجي كشور و ساماندهي و ارتقاي سطح همكاري هاي بين المللي با نهادها و سازمان هاي بين المللي مهاجرت در دنيا و انتقال شوراي ايرانيان به اين سازمان، با پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – سازمان اداري و استخدامي، وزارت كشور، وزارت امور خارجه، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت اطلاعات، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 2. ايجاد پايگاه جامع آماري براي تبيين شاخص هاي كلان مهاجرتي كشور (كوتاه مدت – سازمان برنامه و بودجه، وزارت كشور، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت امور خارجه، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي).

مهاجر فرستي و خروج دانشجويان، متخصصان و افراد ماهر و نيمه ماهر

تشديد نيروهاي رانشي داخل كشور هم زمان با تقويت نيروهاي كششي خارجي براي جذب

راهبرد ۱: توسعه ظرفيت هاي تحصيلات تكميلي[پاورقي101]

۱۰۱]) ر ك: مبحث «علم و آموزش عالي» در سند تحول.

راهبرد ۲: توسعه و تسهيل اشتغال فارغ التحصيلان دانشگاهي و متناسب سازي آموزش ها با نيازهاي بازار كار[پاورقي102]

۱۰۲]) ر ك: مباحث «مهارت و اشتغال» و «محيط كسب و كار » در سند تحول.

راهبرد ۳: كارآمدسازي دستگاه هاي اجرايي كشور در حل مسائل اولويت دار مردم نظير تورم، بيكاري، كاهش رفاه اجتماعي، تبعيض و فساد[پاورقي103]

۱۰۳]) ر ك: مباحث سند تحول بويژه مباحث «بودجه»، «نظام بانكي»، «فقر و تأمين اجتماعي»، «ماليات»، «بازار سرمايه»، «محيط كسب و كار »، «ساخت داخل»، «محيط زيست و آب»، «مسكن و شهرسازي»، «سلامت» و «نظام اداري».

راهبرد ۴: بازطراحي نقش هاي مردم در اداره كشور[پاورقي104]

۱۰۴]) ر ك: مبحث «نظام اداري» در سند تحول.

بلاتكليفي و رفتار منفعلانه دستگاه هاي ذي ربط در مهاجر فرستي

راهبرد 1: برنامه ريزي فعال و پيش دستانه براي مهاجرت هاي تحصيلي و كاري اهم اقدامات: 1. ايجاد پنجره واحد صيانتي و حمايتي از دانشمندان و پژوهشگران در همكاري هاي علمي و فناوري بين المللي و توانمندسازي آن ها، به منظور حضور عزت مندانه در عرصه هاي بين المللي (ميان مدت - معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي). 2. شناسايي، شبكه سازي، جذب و انتقال پروژه هاي فرامرزي و بين المللي به متخصصان برتر ايراني داخل كشور، از طريق دعوت مستقيم و پروژه محور و بر اساس نيازسنجي در حوزه هاي تخصصي موردنياز كشور (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت كشور، وزارت امور خارجه، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت امور اقتصادي و دارايي). 3. اعزام متخصصان، فارغ التحصيلان و نيروي كار ايراني به خارج از كشور و گرفتن سهم قابل قبول از بازارهاي كار منطقه اي و بين المللي با استفاده از ظرفيت اتحاديه هاي اقتصادي براي تقويت جايگاه اقتصادي كشور در بازار كار از طريق آموزش و توسعه حرفه اي نيروي كار ايراني مطابق با استانداردهاي بازارهاي كار بين المللي براي داوطلبان كار در خارج از كشور و توسعه نظام ارزيابي مؤسسات اعزام نيروي كار ايراني مطابق با نمونه هاي موفق كاريا…

فقدان بهره گيري نظام مند و كارآمد از ظرفيت ايرانيان خارج از كشور

راهبرد 1: توسعه زيست بوم بازگشت ايرانيان خارج از كشور و افزايش ضريب آمادگي كشور براي بازگشت دانشمندان، متخصصان و كارآفرينان اهم اقدامات: 1. اطلاع رساني و آگاهي بخشي به ايرانيان مقيم خارج نسبت به برنامه هاي حمايتي دولت براي بازگشت نخبگان علمي، فرهنگي، اقتصادي و سياسي ايراني خارج از كشور با بهره گيري از ظرفيت رسانه ملي و فضاي مجازي، با همكاري سازمان صدا و سيما و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (كوتاه مدت – وزارت امور خارجه، دبيرخانه شوراي اطلاع رساني دولت، وزارت كشور، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري). 2. تسهيل و رفع موانع حقوقي، قانوني و اداري كليه اتباع ايراني خارج از كشور متمايل به بازگشت به كشور، با همكاري قوه قضائيه و نيروي انتظامي و استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود و در موارد موردنياز، پيشنهاد قوانين لازم (بلندمدت – وزارت امور خارجه، وزارت كشور، وزارت دادگستري، وزارت اطلاعات، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 3. شناسايي و جذب متخصصان، دانشمندان، كارآفرينان و شخصيت هاي برجسته فرهنگي و ورزشي ايراني متمايل به بازگشت به كشور از طريق تسهيل و رفع موانع حقوقي، قانوني، اداري و تعريف پروژه هاي مشترك با دانشگاه ها، مراكز تحقيقاتي، شركت هاي دانش بنيان، بخش هاي غيردولتي و انجام پروژه هاي اولويت دار داخل كشور، با استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود و در موارد موردنياز، پيشنهاد قوانين لازم …

راهبرد 2: باز بهره مندي و تسهيل تعاملات ايرانيان مقيم خارج با سرزمين مادري اهم اقدامات: 1. تسهيل و تسريع دسترسي ايرانيان خارج از كشور در جامعه مقصد به خدمات موردنياز، نظير كنسولي، تحصيلي، نظام وظيفه، شغلي، ثبتي، سرمايه گذاري، حقوقي و قضائي، با ايجاد سامانه ايرانيان خارج از كشور و هوشمندسازي ارائه خدمات (ميان مدت – وزارت امور خارجه، وزارت دادگستري، وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات). 2. استفاده بهينه از ظرفيت ها و توانمندي هاي اقتصادي و فرهنگي جامعه ايرانيان مقيم خارج به خصوص نسل دوم و سوم از طريق ايجاد شبكه هوشمند ارتباطي و بستر تعاملي آن ها با سرزمين مادري هم زمان با ايجاد ساز و كارهاي لازم براي گسترش زبان فارسي (بلندمدت – وزارت امور خارجه، وزارت كشور، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي). 3. ايجاد مشوق ها و طراحي مسيرهاي فعال ارسال وجوه مالي و سرمايه گذاري داخلي توسط ايرانيان مقيم خارج (ميان مدت – بانك مركزي، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت امور خارجه). 4. افزايش مشاركت و تعامل دانشگاه ها، مراكز تحقيقاتي، شركت هاي دانش بنيان، نهادهاي غيردولتي با متخصصان ايراني مقيم خارج، از طريق ارائه مشوق ها و امتيازات ويژه براي تعامل بين المللي در قالب طرح هاي مشترك (ميان مدت – معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت علوم، تحقيقات و فناور…

ضعف در جريان مهاجرپذيري

آمادگي ناكافي ساختارهاي اداري، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور براي پذيرش و جذب دانشمندان، متخصصان و دانشجويان بين المللي در داخل

راهبرد 1: تقويت جاذبه سرزميني حوزه تمدني ايراني - اسلامي در سطح كشورهاي منطقه و دنياي اسلام اهم اقدامات: 1. تسهيل جذب دانشمندان، متخصصان و كارآفرينان كشورهاي همسايه، منطقه و جهان اسلام به منظور چرخش نخبگان از طريق بورسيه هاي تحصيلي يا بورسيه هاي فرهنگي مبتني بر معيارهاي شفاف علمي (بلندمدت – معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت كشور، وزارت امور خارجه، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي). 2. ايجاد دفاتر تسهيلگر و معرفي كننده برنامه هاي اقامت تحصيلي - فرهنگي ايران در سطح كشورهاي منطقه و جهان اسلام از طريق فعال سازي ظرفيت بخش خصوصي (ميان مدت – معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت امور خارجه، وزارت كشور، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي).

راهبرد 2: ارتقاي تراز سطح پذيرش دانشجويان بين المللي و تسهيل ماندگاري و ادغام فارغ التحصيلان خارجي در جامعه ايران اهم اقدامات: 1. تقويت فرهنگ مهاجرپذيري و ارتقاي ضريب جذب ادغام فرهنگي اجتماعي دانشمندان، متخصصان، دانشجويان و طلاب خارجي مشغول به كار و تحصيل در قطب ها و شهرهاي علمي و مذهبي داخل كشور (بلندمدت – دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وزارت كشور، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري). 2. بازنگري و بهبود شرايط بورسيه و رواديد و تنوع گزينه هاي اقامت و اشتغال پس از تحصيل براي دانشجويان بين المللي (ميان مدت – دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت اطلاعات، وزارت كشور، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 3. تسهيل فرايندهاي تأييد دانشگاه ها و مدارك دانشگاهي ايران در كشورهاي هدف، همراه با استفاده از ظرفيت معاهدات بين المللي به منظور جذب و تبادل دانشجوي خارجي در ايران (ميان مدت – وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت امور خارجه، وزارت كشور، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري). 4. اعطاي اقامت كاري بلندمدت به دانشمندان، متخصصان و كارآفرينان خارجي برجسته متناسب با مه…

ورود غيرقانوني و اقامت مديريت نشده و عدم ادغام مهاجران خارجي در ايران

راهبرد 1: مديريت هوشمند و هدفمند جريان مهاجرت هاي ورودي به ايران اهم اقدامات: 1. سياست گذاري در خصوص ساماندهي تردد مهاجران به ساير كشورها و بهره گيري از ظرفيت مهاجران و اتباع خارجي در سياست هاي كلان جمعيتي و ادغام اقتصادي و اجتماعي آن ها در كشور (ميان مدت – دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وزارت كشور، وزارت امور خارجه، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 2. ساماندهي ورود اتباع خارجي با تسهيل در ترددهاي مرزي و جلوگيري از ورود غيرقانوني از طريق توسعه فناوري هاي نوين در انسداد مرزهاي كشور، تقويت همكاري هاي امنيتي و انتظامي دو يا چندجانبه و انگيزه بخشي به مرزنشينان (بلندمدت – وزارت كشور، وزارت امور خارجه). 3. ساماندهي ورود و اقامت نيروي كار خارجي موردنياز در كشور بر اساس اجازه اشتغال فصلي و دائمي (ميان مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور خارجه، وزارت كشور). 4. استفاده از ظرفيت توافقنامه هاي بين المللي براي قانونمندسازي و مديريت جريان ورودي مهاجران و پناهجويان به ايران و بهره مندي از كمك هاي بين المللي در مديريت پناهجويان ورودي به كشور (ميان مدت – وزارت كشور، وزارت امور خارجه، معاونت حقوقي رياست جمهوري). 5.اصلاح و تغيير سيستم پذيرش مهاجران خارجي به سيستم امتيازي بر اساس فهرست نيازمندي هاي بازار كار ايران (ميان مدت – و…

درمان محوري نظام سلامت و بي توجهي به پيشگيري

ضعف نقش آفريني نهادي در پيشگيري و سلامت محوري

راهبرد 1: محوريت بيمه هاي پايه در شكل گيري اقتصاد پيشگيري و سلامت محوري اهم اقدامات: 1. اجراي طرح هاي پيشگيرانه نظير پزشكي خانواده به بيمه هاي پايه، در راستاي حفظ و ارتقاي سلامت با محوريت خانواده (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، سازمان برنامه و بودجه). 2. افزايش مداخلات پيشگيرانه بيمه هاي سلامت با ايجاد پرونده الكترونيك سلامت براي جمعيت تحت پوشش و استفاده از اين بستر براي پايش سلامت و شناسايي الگوهاي ناهنجاري و بيماري (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، سازمان برنامه و بودجه، وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات).

راهبرد 2: وضع استانداردهاي اجباري و اختياري سلامت و تضمين اجراي آن ها اهم اقدامات: 1. تدوين استانداردهاي پيشگيرانه، نظير واكسيناسيون، غربالگري و بررسي هاي سلامت دوره اي و پايش آن ها، با استفاده از قاعده گذاري و ساز و كارهاي انگيزشي با همكاري بيمه هاي پايه (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 2. حذف هرگونه يارانه يا معافيت مالياتي بر توليد، واردات و عرضه كالاها و خدمات آسيب رسان به سلامت و وضع عوارض بر آن ها، با اجراي ماده 48 قانون الحاق برخي مواد به قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت (2) (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت جهاد كشاورزي، سازمان برنامه و بودجه).

ضعف در توسعه آموزش و ارائه خدمات پيشگيري محور

راهبرد 1: ارتقاي سواد سلامت جامعه براي افزايش خودمراقبتي فعال و اصلاح سبك زندگي[پاورقي105] اهم اقدامات: 1. آموزش الگوهاي خودمراقبتي فعال، تغذيه سالم، ورزش و آموزش هاي پُركاربرد طب سنتي با محوريت خانواده از طريق تدوين محتواهاي مناسب، اصلاح كتب درسي و به كارگيري ابزارهاي نوين آموزشي براي دانش آموزان، دانشجويان و والدين (ميان مدت – وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي). 2. حمايت از توليد و نشر محصولات فرهنگي و رسانه اي براي ترويج الگوهاي خودمراقبتي فعال، تغذيه سالم، ورزش و آموزش هاي پُركاربرد طب سنتي در رسانه ها، بويژه رسانه هاي جمعي، با اولويت شبكه هاي اجتماعي و سامانه هاي نمايش درخواستي و همكاري سازمان صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، سازمان بسيج مستضعفين، شهرداري ها و ساير نهادهاي فرهنگي، تبليغي و رسانه اي (ميان مدت – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، وزارت ورزش و جوانان، وزارت كشور، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي). 3. ترويج الگوهاي خودمراقبتي فعال، تغذيه سالم، ورزش و آموزش هاي پُركاربرد طب سنتي با محوريت خانواده از طريق توليد محصولات فرهنگ ساز با اولويت بازي هاي ديجيتال، پويانمايي، واقعيت گسترده، مستند، فيلم داستاني، و توسعه پارك هاي آموزشي كودكان و نوجوانان، و نقش آفريني مؤثر مساجد، بقاع متبركه، هيئات مذهبي و ساير نهادهاي مردمي، با ه…

۱۰۵]) ر ك: مبحث «سبك زندگي و رفتار اجتماعي» در سند تحول.

راهبرد ۲: توسعه ورزش همگاني[پاورقي106]

۱۰۶]) ر ك: مبحث «ورزش» در سند تحول.

راهبرد ۳: توسعه گردشگري داخلي[پاورقي107]

۱۰۷]) ر ك: مبحث «گردشگري» در سند تحول.

راهبرد 4: به روزرساني و احياي شبكه بهداشت كشور متناسب با نياز هاي روز اهم اقدامات: 1. ارائه خدمات پيشگيرانه و سطوح اوليه خدمات درماني توسط مراقبان سلامت و بهورزان بدون حضور پزشك با آموزش آن ها در ارائه خدمات پيشگيرانه در حوزه سلامت، بويژه بهداشت دهان و دندان (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي). 2. ارائه خدمات كم هزينه و تأييدشده طب سنتي در شبكه بهداشت با ارائه آموزش هاي لازم به پزشكان، مراقبان سلامت و بهورزان و تأسيس رشته هاي پشتيبان (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي).

راهبرد 5: تقويت زيرساخت پاسخ فعال و پيشگيرانه به تهديدات زيستي اهم اقدامات: 1. خودكفايي در توسعه فناوري زيستي و ظرفيت توليد واكسن با رويكرد تأمين نيازها، صيانت نسلي و پاسخ دهي به تهديدات آينده با چشم انداز صادرات و تأمين نياز منطقه (بلندمدت – معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح). 2. بومي سازي راديوداروها و راديوايزوتوپ هاي داراي كاربرد دو يا چندمنظوره در حوزه هاي سلامت، كشاورزي و صنعت (بلندمدت – سازمان انرژي اتمي، معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت جهادكشاورزي، وزارت صنعت، معدن و تجارت).

تصميم گيري ذي نفعان بخش درمان براي نظام پيشگيري

راهبرد 1: منع ورود مديران داراي منافع مالي در حوزه درمان به تصميم گيري حوزه سلامت اهم اقدامات: 1. انتخاب مديران وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و دانشگاه هاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و بيمه هاي پايه سلامت از ميان افراد غيرذي نفع در حوزه درمان و بيمارستان هاي خصوصي، شركت هاي دارويي و تجهيزات پزشكي و انجمن هاي صنفي و الزام آن ها به امضاي بيانيه عدم تعارض منافع (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، سازمان اداري و استخدامي، دفتر بازرسي ويژه رياست جمهوري).

بهره مندي ناكافي و دسترسي غيرعادلانه به خدمات پزشكي بويژه در مناطق محروم

عرضه ناكافي و توزيع نامناسب نيروي انساني حوزه بهداشت و درمان

راهبرد 1: استفاده حداكثري از ظرفيت ها براي تربيت نيروي انساني موردنياز بويژه براي خدمت در مناطق محروم اهم اقدامات: 1. تقويت نيروي انساني بومي جهت خدمت در مناطق محروم از طريق بومي گزيني و افزايش ظرفيت پذيرش دانشجويان پزشكي و دندانپزشكي تا رسيدن به سطح كشورهاي هم تراز و توجه به نيازهاي سالمندي جمعيت كشور در آينده نزديك (بلندمدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري). 2. فراهم كردن امكان بورسيه دانشجويان پزشكي و دندانپزشكي توسط نهادهاي داراي مأموريت محروميت زدايي، نظير بنياد مستضعفان، ستاد اجرايي فرمان حضرت امام(ره)، نيروهاي مسلح، كميته امداد امام خميني(ره)، آستان قدس رضوي و ساير مؤسسات غيردولتي با همكاري دانشگاه هاي دولتي و غيردولتي (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح).

راهبرد 2: بازنگري در شاخص هاي ورود به پزشكي با اولويت تحصيل در تخصص هاي مورد نياز اهم اقدامات: 1. پذيرش دانشجوي پزشكي به صورت تخصص پيوسته در رشته هاي پايه نظير داخلي و اطفال و رشته هاي داراي اولويت يا دچار كمبود نظير طب سالمندي، طب سنتي، طب اورژانس و عفوني (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري).

نهادينه شدن رويه هاي انحصاري و غيرمردمي در بخش بهداشت و درمان

راهبرد 1: تسهيل ورود كارآفرينان و افزايش رقابت در تأمين نياز مردم اهم اقدامات: 1. پيگيري شمول قوانين رقابتي در بخش بهداشت و درمان كشور و حذف مقررات زائد، نظير حذف شرط تخصص حرفه اي براي انجام سرمايه گذاري، از جمله مجوز تأسيس و حذف محدوديت هاي جمعيتي و جغرافيايي، به منظور اعطاي مجوز واحدهاي ارائه خدمات (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، مركز ملي رقابت، وزارت امور اقتصادي و دارايي). 2. تسهيل و توسعه زيرساخت هاي متنوع ارائه خدمات در قالب مراكز خدمات الكترونيك، از راه دور و در منزل، براي كاهش جابه جايي هاي غيرضروري و طاقت فرسا براي خانواده ها (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات). 3. تسهيل فعاليت مؤسسات خدمات بهداشت و درمان، به منظور ارائه خدمات يكپارچه و فراهم كردن امكان خريد خدمت آن ها توسط بيمه ها (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور اقتصادي و دارايي).

راهبرد 2: ايجاد روش هاي متنوع مشاركت مردم در مديريت، نظارت و ارائه خدمات داوطلبانه بهداشت و درمان اهم اقدامات: 1. فراهم كردن روش هاي متنوع براي مشاركت مردم و خيرين سلامت در ساخت، تجهيز و اداره بيمارستان ها و درمانگاه هاي غيرانتفاعي و خيريه به صورت وقف، هبه و سهام پروژه و تعيين تعرفه آن بر اساس قيمت تمام شده به علاوه نرخ استهلاك توسط دولت، منوط به رعايت اصول اقتصادي از سوي ارائه كننده خدمت و نظارت بر كيفيت از سوي گيرنده خدمت، خريدار خدمت و توليت نظام بهداشت و درمان (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور اقتصادي و دارايي، سازمان برنامه و بودجه). 2. ساماندهي و تسهيل ارائه انواع خدمات فردي و گروهي داوطلبانه و خيريه اعم از خدمات درماني، فرهنگ سازي و آموزش پيشگيري، كمك هاي نقدي و كالايي و پشتيباني از بيماران از طريق ايجاد سامانه اعلام نياز و ثبت نام داوطلبان، تشويق به مشاركت با استفاده از پويش هاي اجتماعي، تشكيل بانك اطلاعاتي داوطلبان براي فراخوان ارائه خدمت در موارد نياز و حل مشكلات حقوقي انجام كمك هاي داوطلبانه، نظير خدمات دانشجويان علوم پزشكي در مناطق محروم (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 3. ايجاد امكان بورس تحصيلي جوانان بومي توسط مردم يك منطقه براي تحصيل در رشته هاي پزشكي و دندانپزشك…

روش هاي ناكارآمد اعطاي يارانه هاي بخش بهداشت و درمان براي حمايت از افراد كم برخوردار

راهبرد 1: تقويت پوشش بيمه اي با انتقال يارانه هاي بخش بهداشت و درمان به بيمه هاي پايه اهم اقدامات: 1. پوشش هزينه هاي كمرشكن و فقرزاي سلامت، بويژه براي دهك هاي پايين درآمدي، با استفاده از منابع حاصل از كنترل تقاضاي القائي و به روزرساني بسته خدمات بيمه هاي پايه (كوتاه مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، سازمان برنامه و بودجه). 2. تزريق منابع عمومي و يارانه اي صرفاً از مسير بيمه هاي پايه و ممنوعيت اعطاي يارانه از محل منابع دولتي به بيمه هاي تكميلي (ميان مدت – سازمان برنامه و بودجه، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور اقتصادي و دارايي).

بهره وري پايين هزينه كرد در بخش بهداشت و درمان

اتلاف منابع در بخش بهداشت و درمان و پرداخت هزينه براي خدمات كاذب و القائي

راهبرد 1: استقرار كامل نظام سلامت الكترونيك و هوشمند اهم اقدامات: 1. اجراي راهنماهاي باليني درمان با استقرار پرونده الكترونيك سلامت و نسخه نويسي الكترونيك (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 2. الزام بيمه هاي پايه و تكميلي به پرداخت هزينه ها مطابق با اسناد الكترونيكي و مقابله با تقاضاي القايي و خودارجاعي (كوتاه مدت – وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، وزارت امور اقتصادي و دارايي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي). 3. تكميل سامانه رديابي، رهگيري و كنترل اصالت فراورده هاي سلامت محور در حوزه دارو و تجهيزات پزشكي در تمامي مراحل زنجيره تأمين تا مصرف اعم از بخش سرپايي و بستري (كوتاه مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي).

راهبرد 2: ايجاد شفافيت و نظارت پذيري در بودجه بهداشت و درمان اهم اقدامات: 1. ايجاد امكان نظارت بر عملكرد بودجه اي بخش هاي ارائه خدمت دانشگاه هاي علوم پزشكي و بيمارستان هاي داراي رديف بودجه مستقل، با پيشنهاد اصلاح ماده يك قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور (ميان مدت – سازمان برنامه و بودجه، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دفتر بازرسي ويژه رياست جمهوري، معاونت حقوقي رياست جمهوري).

هزينه تمام شده بالاي خدمات درماني

راهبرد 1: بازطراحي فرايند ارائه خدمت با رويكرد به كارگيري نيروهاي حد واسط اهم اقدامات: 1. توسعه آموزش نيروهاي حد واسط (مراقب سلامت) براي ارائه خدمات درماني غيرپزشك محور با نظام پرداخت مبتني بر پيشگيري محوري و كيفيت مراقبت (ميان مدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري). 2. اصلاح نظام پرداخت كارانه اي به نظامات پرداخت سرانه اي در بخش سرپايي در قالب پزشك خانواده، گلوبال در بخش بستري دولتي و يكسان سازي جزء حرفه اي بخش خصوصي و دولتي (بلندمدت – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي).

تسلط منافع ارائه دهندگان خدمات بر تأمين مالي بخش بهداشت و درمان

راهبرد 1: اصلاح حكمراني بيمه و ايفاي نقش خريدار راهبردي خدمت به جاي صندوق پرداخت اهم اقدامات: 1. انتزاع شوراي عالي بيمه سلامت از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، ارتقاي جايگاه شوراي عالي بيمه سلامت با رياست رئيس جمهور و ايجاد ساز و كار فرابخشي براي تنظيم گري بيمه هاي پايه با مشاركت كليه ذي نفعان، بويژه مردم (كوتاه مدت – سازمان اداري و استخدامي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي). 2. انتزاع سازمان بيمه سلامت از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و انتقال به وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي در راستاي ايجاد نظام يكپارچه تأمين اجتماعي (كوتاه مدت – سازمان اداري و استخدامي، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي، سازمان برنامه و بودجه).

رقابت ناسالم و بهره مندي ناكافي از ظرفيت صنايع دارويي و كالاهاي سلامت محور

اعطاي ارز ترجيحي به واردات دارو و مواد اوليه دارويي و ساير كالاهاي سلامت محور