سند حقوقی

«دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري»، مصوب سي و ششمين نشست مورخ 14‏/5‏/1404 هيأت عالي بانك مركزي و «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تجاري»، «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تخصصي»، «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري جامع» و «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر بانك هاي قرض‌ الحسنه» مصوب سي و چهارمين نشست مورخ 08‏/05‏/1404 هيأت عالي بانك مركزي

تاریخ تصویب: 1404/05/27
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع مصوب هیات عالی بانک مرکزی…فصل دوم - کلیات تأسیس و حدود فعالیتماده ۶

۶

۱۸ - اعطاي انواع خطوط اعتباري (فاينانس، ريفاينانس و ...)؛

۶

۱۹ - ارايه خدمات چك طبق قانون صدور چك و ساير قوانين و مقررات لازم الاجرا؛

۶

۲۰ - ارايه انواع ابزارهاي پرداخت و خدمات بانكي الكترونيكي از جمله صدور انواع كارت هاي الكترونيكي؛

۶

۲۱ - تأسيس و مشاركت در سرمايه صرفاً يك گروه پولي و مالي؛

۶

۲۲ - ارايه خدمات مربوط به شركت هاي گروه پولي و مالي؛

۶

۲۳ - خدمات مربوط به وجوه اداره شده، خدمات عامليت و افتتاح حساب اماني؛

۶

۲۴ - انجام امور نمايندگي به منظور جمع آوري وجوه، انواع قبوض خدمات شهري، ودايع و ...؛

۶

۲۵ - انجام عمليات بين بانكي؛

۶

۲۶ - سپرده گذاري نزد بانك مركزي؛

۶

۲۷ - خريد و فروش و مديريت اموال، املاك و مستغلات حسب ضرورت در چارچوب ضوابط بانك مركزي؛

۶

۲۸ - حفظ، برقراري و ايجاد رابطه كارگزاري با بانك هاي داخل و خارج و ساير نهادهاي مالي داخلي و بين المللي؛

۶

۲۹ - فروش تمبر مالياتي و سفته؛

۶

۳۰ - ايجاد هرگونه پوشش بيمه اي براي دارايي هاي مؤسسه نزد شركت ها و مؤسسات بيمه؛

۶

۳۱ - انجام سفارشات مستمر مشتريان (دستور پرداخت مستمر)؛

۶

۳۲ - انجام وظايف قيموميت، وصايت، وكالت و نمايندگي مشتريان طبق قوانين و مقررات مربوطه؛

۶

۳۳ - قبول و نگهداري اشياء گرانبها، اسناد و اوراق بهادار و اجاره صندوق امانات به مشتريان؛

۶

۳۴ - ارايه خدمات نمايندگي و عامليت به منظور جمع آوري و تضمين وجوه به سازندگان و خريداران مسكن؛

۶

۳۵ - ترخيص كالا از بنادر و گمركات به حساب بانك؛

۶

۳۶ - فعاليت هاي اجتماعي و فعاليت هاي خيريه پس از اخذ تأييديه بانك مركزي؛

۶

۳۷ - انجام ساير عمليات پس از اخذ تأييديه بانك مركزي.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع مصوب هیات عالی بانک مرکزی…فصل دوم - کلیات تأسیس و حدود فعالیت

ماده ۷

مؤسسه اعتباري جامع مجاز به انجام عملياتي غير از عمليات موضوع ماده (۶) در اين دستورالعمل نمي باشد.

ماده ۸

مؤسسه اعتباري جامع موظف به تأسيس و مشاركت در يك «گروه پولي و مالي» مي باشد. حداقل سرمايه گذاري مؤسسه اعتباري جامع معادل ۶۷ درصد از سهام شركت مذكور مي باشد.
تبصره
تأسيس گروه پولي و مالي صرفا در قالب شركت سهامي عام و با مجوز بانك مركزي و رعايت قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۹

گروه پولي و مالي موظف به تأسيس و مشاركت در سرمايه حداقل سه نهاد از موارد زير مي باشد:
۹
۱ - شركت ليزينگ؛
۹
۲ - شركت صرافي؛
۹
۳ - شركت كارگزاري؛
۹
۴ - صندوق قرض الحسنه؛
۹
۵ - شركت تأمين سرمايه؛
۹
۶ - صندوق هاي سرمايه گذاري موضوع ضوابط ابلاغي سازمان بورس اوراق بهادار در خصوص تأسيس و فعاليت صندوق هاي سرمايه گذاري بند (۲) ماده (۷) قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران ( نظير بادرآمد ثابت، در سهام، مختلط، نيكوكاري، سهامي اهرمي، مبتني بر كالا، پروژه، خصوصي، جسورانه، صندوق در صندوق، زمين و ساختمان و املاك و مستغلات) دستورالعمل تأسيس و فعاليت صندوق هاي سرمايه گذاري مصوب هيأت مديره سازمان بورس اوراق بهادار، مورخ 1402/2/18‌؛
۹
۷ - مؤسسات رتبه بندي؛
۹
۸ - شركت سرمايه گذاري؛
۹
۹ - شركت سبدگردان؛
۹
۱۰ - شركت مشاور سرمايه گذاري؛
۹
۱۱ - شركت پردازش اطلاعات مالي؛
۹
۱۲ - شركت هاي اعتبارسنجي؛
۹
۱۳ - ساير نهادهاي پولي؛ نهادهاي مالي و شركت هاي ابزاري به منظور پشتيباني و سهولت در انجام عمليات بانكي پس از اخذ تأييديه بانك مركزي؛
تبصره ۱
گروه پولي و مالي موظف به تاسيس و مشاركت در حداقل يك صندوق قرض الحسنه بزرگ مي باشد.
تبصره ۲
مؤسسه اعتباري جامع مجاز به ارايه خدمات مربوط به شركت هاي موضوع اين ماده در شعب خود مي باشد.
تبصره ۳
سرمايه گذاري و مشاركت مؤسسه اعتباري جامع در نهادهاي موضوع اين ماده صرفاً در قالب گروه پولي و مالي ميسر است و تأسيس نهادهاي مذكور در اين ماده، به صورت مجزا امكان پذير نمي باشد.

ماده ۱۰

تأييد صلاحيت حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري جامع تابع ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص نحوه احراز و لغو تأييد صلاحيت حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري مي باشد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل سوم - مقررات نظارتی و احتیاطی

ماده ۱۱

مؤسسه اعتباري جامع مكلف است تمامي حدود نظارتي و احتياطي ابلاغي بانك مركزي را رعايت نمايد.

ماده ۱۲

در صورت عدم رعايت حد مجاز نسبت خالص دارايي ثابت بانكي مقرر در ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص نحوه محاسبه نسبت خالص دارايي هاي ثابت بانكي مؤسسات اعتباري، مؤسسه اعتباري جامع مجاز به تأسيس شعبه جديد نخواهد بود.

ماده ۱۳

نسبت كفايت سرمايه مؤسسه اعتباري جامع حداقل معادل ۱۳ درصد مي باشد.

ماده ۱۴

حدود سرمايه گذاري مؤسسه اعتباري جامع حداكثر معادل چهار برابر حدود مقرر در ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص سرمايه گذاري موسسات اعتباري مي باشد.

ماده ۱۵

بانك مركزي (هيأت عامل) مي تواند حدود مجاز مقرر در فصل سوم اين دستورالعمل را با توجه به شرايط اقتصادي از جمله نرخ رشد اقتصادي و تورم تغيير دهد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل چهارم - ـ سایر موارد

ماده ۱۶

فرآيند بازسازي و گزير مؤسسه اعتباري جامع مطابق با مفاد قانون بانك مركزي ، قانون پولي و بانكي كشور و اصلاحات بعدي آن، قانون عمليات بانكي بدون ربا و اصلاحات بعدي آن و ساير قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۱۷

نحوه اداره مؤسسه اعتباري جامع تابع اساسنامه اي است كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد.

ماده ۱۸

مواردي كه در اين مقرره پيش بيني نشده است تابع قوانين و مقررات جاري ذي ربط و مقررات و ضوابط بانك مركزي مي باشد.

ماده ۱۹

مؤسسات اعتباري كه قبل از ابلاغ اين دستورالعمل تأسيس شده و به فعاليت اشتغال داشته اند و متقاضي تبديل به مؤسسه اعتباري جامع هستند، بايد مطابق با شيوه نامه اي كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد، اقدام نمايند.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری جامع در سی و چهارمین جلسه مورخ ۱۴۰۴/۰۵/۰۸ هیات عالی در (۱۹) ماده و (۴) تبصره به تصویب رسید و از…

دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري جامع در سي و چهارمين جلسه مورخ 1404/05/08 هيأت عالي در (۱۹) ماده و (۴) تبصره به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ لازم الاجراء مي باشد.

معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

معاونت تنظيم گري و نظارت مركز تنظيم گري مديريت كل تنظيم مقررات دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تخصصي مصوب هيأت عالي بانك مركزي مرداد ماه ۱۴۰۴ اداره مطالعات و مقررات گروه تدوين مقررات ۳
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، «دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت…
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پيشرفت جمهوري اسلامي ايران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تخصصي» كه از اين پس دستورالعمل ناميده مي شود، به شرح ذيل تدوين مي گردد.
دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی در سی و چهارمین جلسه مورخ ۱۴۰۴/۰۵/۰۸ هیات عالی در (۲۱) ماده و (۵) تبصره به تصویب رسید و از…
دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تخصصي در سي و چهارمين جلسه مورخ 1404/05/08 هيأت عالي در (۲۱) ماده و (۵) تبصره به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ لازم الاجراء مي باشد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل اول - تعاریف

ماده ۱

در اين دستورالعمل اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:
۱
۱ - بانك مركزي: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.
۱
۲ - مؤسسه اعتباري تخصصي: مؤسسه اعتباري است كه در راستاي تأمين مالي صنعت خاص و يا زنجيره ارزش خاص از اقتصاد كشور به انجام عمليات بانكي و يا ارايه خدمات بانكي اقدام مي نمايد.
۱
۳ - مؤسس/مؤسسين: اشخاص حقيقي و حقوقي واجد شرايط كه متقاضي تأسيس مؤسسه اعتباري تخصصي مي باشند.
۱
۴ - سهامدار مؤثر: سهامداري كه به تشخيص بانك مركزي، يك يا چند عضو هيأت مديره مؤسسه اعتباري تخصصي به تنهايي توسط او انتخاب مي شود.
۱
۵ - صلاحيت عمومي و حرفه اي: دارا بودن شرايط عمومي و حرفه اي لازم براي تصدي سمت عضويت در هيأت مديره و هيأت عامل مؤسسه اعتباري تخصصي مشتمل بر شرايط عمومي و تخصصي در چارچوب ضوابطي كه توسط بانك مركزي تدوين و ابلاغ مي شود.
۱
۶ - ذينفع: شخص حقيقي يا حقوقي كه در قراردادهاي تأمين مالي موضوع بند ۱-۲، طرف مقابل مؤسسه اعتباري مي باشد.
۱
۷ - زنجيره ارزش: مجموعه اي از فعاليت هاي مرتبط است كه براي تبديل منابع اوليه به محصولات نهايي انجام مي گيرد. اين فعاليت ها معمولاً شامل طراحي، توليد، بازاريابي، توزيع و خدمات پس از فروش هستند.
۱
۸ - صنعت: مجموعه اي از فعاليت هاي اقتصادي كه براساس شباهت در فرآيندهاي توليد، ورودي ها، خروجي ها و فناوري هاي مورد استفاده در يك دسته بندي مشترك قرار مي گيرند.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل دوم - کلیات تأسیس و حدود فعالیت

ماده ۲

فرآيند تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسه اعتباري تخصصي تابع مفاد اين دستورالعمل، ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري و همچنين قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران، قانون پولي و بانكي كشور و اصلاحات بعدي آن، قانون عمليات بانكي بدون ربا و ساير قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۳

تأسيس مؤسسه اعتباري تخصصي صرفاً در قالب شركت سهامي عام با رعايت قوانين و مقررات مربوط امكان پذير مي باشد.

ماده ۴

حداقل سرمايه مورد نياز براي تأسيس و فعاليت مؤسسه اعتباري تخصصي، معادل سيصد هزار ميليارد ريال مي باشد.

ماده ۵

مؤسـسين مؤسسه اعتباري تخصصي يك يا تركيبي از اشخاص به شرح زير مي باشند:
۵
۱ - شركت هاي سهامي عام ثبت شده نزد بورس و فرابورس ايران؛
۵
۲ - مؤسسات و نهادهاي عمومي غيردولتي؛
۵
۳ - ساير اشخاص حقيقي يا حقوقي به تشخيص بانك مركزي.
تبصره ۱
اكثريت سهامداران مؤثر مؤسسه اعتباري تخصصي همواره بايد از اشخاص حقوقي مورد اشاره در اين ماده باشند.
تبصره ۲
اكثريت سهامداران مؤثر مؤسسه اعتباري تخصصي بايد به تشخيص بانك مركزي، داراي سوابق تجربي در حوزه تخصصي مورد تقاضا باشند.

ماده ۶

به تشخيص بانك مركزي مؤسسه اعتباري تخصصي مجاز به فعاليت در حوزه (هاي) تخصصي زير مي باشد:
۶
۱ - صنعت خاص؛
۶
۲ - زنجيره ارزش خاص.

ماده ۷

مؤسسه اعتباري تخصصي مجاز به انجام عمليات و فعاليت هاي ذيل (ريالي و ارزي) مي باشد:
۷
۱ - قبول سپرده سرمايه گذاري مدت دار؛
۷
۲ - قبول سپرده قرض الحسنه جاري (با امكان اعطاي دسته چك)؛
۷
۳ - صدور گواهي سپرده عام و خاص؛
۷
۴ - سرمايه گذاري در سهام و ساير اوراق بهادار اسلامي در حوزه تخصصي فعاليت و در چارچوب ضوابط بانك مركزي؛
۷
۵ - سرمايه گذاري در اوراق بهادار دولتي از جمله اسناد خزانه اسلامي و اوراق وديعه؛
۷
۶ - دريافت تسهيلات و اعتبارات خارجي از سازمان ها و نهادهاي مالي بين المللي؛
۷
۷ - گشايش انواع اعتبار اسنادي، صدور انواع ضمانت نامه و استفاده از ساير ابزارهاي تعهدي از جمله اوراق گام در حوزه تخصصي فعاليت ؛
۷
۸ - اعطاي تسهيلات و ايجاد تعهدات در حوزه تخصصي فعاليت ؛
۷
۹ - اعطاي انواع خطوط اعتباري (فاينانس، ريفاينانس و ...) در حوزه تخصصي فعاليت؛
۷
۱۰ - تبديل به اوراق بهادار كردن دارايي ها در حوزه تخصصي فعاليت ؛
۷
۱۱ - انتشار، فروش و تضمين انواع اوراق بهادار اسلامي نظير اوراق مشاركت و صكوك در حوزه تخصصي فعاليت؛
۷
۱۲ - تأسيس و مشاركت در انواع شركت هاي با فعاليت بانكي طبق ضوابط بانك مركزي در خصوص سرمايه گذاري در اوراق بهادار ؛
۷
۱۳ - ارايه انواع ابزارهاي پرداخت و خدمات بانكي الكترونيكي از جمله صدور انواع كارت هاي الكترونيكي؛
۷
۱۴ - انجام عمليات ارزي نظير خريد و فروش ارز، انتقال ارز و صدورحواله هاي ارزي و ارايه تسهيلات ارزي در حوزه تخصصي فعاليت؛
۷
۱۵ - ارايه خدمات دريافت، پرداخت و نقل و انتقال وجوه؛
۷
۱۶ - ارايه خدمات مرتبط با چك طبق قانون صدور چك و ساير قوانين و مقررات لازم الاجرا؛
۷
۱۷ - ارايه خدمات مشاوره اي در زمينه هاي خدمات مالي، سرمايه گذاري و مديريت دارايي ها در حوزه تخصصي فعاليت؛
۷
۱۸ - خدمات مربوط به وجوه اداره شده، خدمات عامليت و افتتاح حساب اماني صرفاً به ذينفع؛
۷
۱۹ - انجام امور نمايندگي به منظور جمع آوري وجوه، انواع قبوض خدمات شهري، ودايع و ...؛
۷
۲۰ - حفظ، برقراري و ايجاد رابطه كارگزاري با بانك هاي داخل و خارج و ساير نهادهاي مالي داخلي و بين المللي؛
۷
۲۱ - فروش تمبر مالياتي و سفته؛
۷
۲۲ - ايجاد هرگونه پوشش بيمه اي براي دارايي هاي مؤسسه اعتباري تخصصي از طريق شركت ها و مؤسسات بيمه؛
۷
۲۳ - انجام عمليات بين بانكي؛
۷
۲۴ - سپرده گذاري نزد بانك مركزي؛
۷
۲۵ - انجام سفارشات مستمر مشتريان (دستور پرداخت مستمر)؛
۷
۲۶ - ترخيص كالا از بنادر و گمركات به حساب بانك در حوزه تخصصي فعاليت؛
۷
۲۷ - انجام وظايف قيموميت، وصايت، وكالت و نمايندگي مشتريان طبق قوانين و مقررات مربوطه؛
۷
۲۸ - انجام ساير عمليات و خدمات بانكي پس از اخذ تأييديه بانك مركزي.

ماده ۸

مؤسسه اعتباري تخصصي مجاز به انجام عمليات و فعاليت هاي زير نمي باشد:
۸
۱ - اعطاي تسهيلات و ايجاد تعهدات خارج از حوزه تخصصي؛
۸
۲ - تأسيس و مشاركت در انواع شركت هاي بيمه، كارگزاري، تأمين سرمايه، صندوق هاي سرمايه گذاري، ساير نهادهاي پولي و نهادهاي مالي موضوع ماده (۱) قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران به استثناي صندوق هاي مرتبط با حوزه تخصصي فعاليت با تأييد بانك مركزي؛
۸
۳ - افتتاح حساب و نگهداري سپرده قرض الحسنه پس انداز و اعطاي تسهيلات در قالب عقد قرض الحسنه؛
۸
۴ - اشتغال به معاملات اموال، املاك و مستغلات جز در موارد استيفاء مطالبات و يا رعايت مقررات بانك مركزي؛
۸
۵ - تضمين بازخريد اوراق بهادار صادره اشخاص حقوقي دولتي و غيردولتي خارج از حوزه تخصصي بانك؛
۸
۶ - قبول و نگاهداري اشياء گرانبها، اسناد و اوراق بهادار و اجاره صندوق امانات به مشتريان؛
تبصره
هرگونه تسهيلاتي نظير تسهيلات مسكن كه در راستاي برنامه هاي رفاهي مؤسسه اعتباري تخصصي به مديران و كاركنان آن تعلق مي گيرد از حكم مقرر در بندهاي فوق مستثني مي باشد.

ماده ۹

در مؤسسه اعتباري تخصصي تخصيص منابع با توجه به گزارش توجيه فني، اقتصادي، مالي، تأكيد بر هزينه ـ فايده اقتصادي و با تصويب هيأت مديره صورت مي پذيرد.

ماده ۱۰

تأييد صلاحيت عمومي و حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري تخصصي تابع ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص نحوه احراز و لغو تأييد صلاحيت حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري مي باشد.
تبصره
تبصره ـ اكثريت اعضاء هيأت مديره مؤسسه اعتباري تخصصي علاوه بر تخصص مالي/بانكي بايد داراي سوابق مرتبط و يا مدارك علمي مرتبط با حوزه تخصصي آن مؤسسه اعتباري باشند.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل سوم - مقررات نظارتی و احتیاطی

ماده ۱۱

مؤسسه اعتباري تخصصي مكلف است تمامي حدود نظارتي و احتياطي ابلاغي بانك مركزي را رعايت نمايد.

ماده ۱۲

حدود مجاز ناظر بر وضعيت باز ارزي براي مؤسسه اعتباري تخصصي معادل ۵/۱ برابر حدود تعيين شده در ضوابط ابلاغي بانك مركزي ناظر بر وضعيت باز ارزي مؤسسات اعتباري، مي باشد.

ماده ۱۳

حد مجاز تملك خالص دارايي هاي ثابت بانكي توسط مؤسسه اعتباري تخصصي حداكثر معادل ۶۰ درصد حد مجاز تعيين شده در ضوابط ابلاغي بانك مركزي ناظر بر نحوه محاسبه نسبت خالص دارايي هاي ثابت بانكي مؤسسات اعتباري، مي باشد.

ماده ۱۴

حدود فردي و جمعي تسهيلات و تعهدات كلان مؤسسه اعتباري تخصصي حداكثر معادل ۱۵۰ درصد ضوابط ابلاغي بانك مركزي ناظر بر تسهيلات و تعهدات كلان مي باشد.

ماده ۱۵

حدود فردي و جمعي سرمايه گذاري مؤسسه اعتباري تخصصي حداكثر معادل ۱۵۰ درصد ضوابط ناظر بر سرمايه گذاري مؤسسات اعتباري مي باشد.

ماده ۱۶

تسهيلات اعطايي و تعهدات ايجادشده به/براي اشخاص حقوقي مرتبط با مؤسسه اعتباري تخصصي معادل ۱۵۰ درصد حدود فردي و جمعي تعيين شده در ضوابط ناظر بر تسهيلات و تعهدات اشخاص مرتبط مي باشد.
تبصره
عضو هيأت مديره و هيأت عامل شامل مديرعامل و قائم مقام مديرعامل و اعضاي خانواده آن ها (همسر و فرزندان) نبايد سهامدار مؤثر و يا دارنده سمت (موظف يا غيرموظف اعم از مديريتي، كارشناسي يا مشاوره اي) در اشخاص حقوقي موضوع اين ماده باشند.

ماده ۱۷

بانك مركزي (هيأت عامل) مي تواند حدود مجاز مقرر در فصل سوم اين دستورالعمل را با توجه به شاخص هاي اقتصادي از جمله نرخ رشد اقتصادي و تورم، مأموريت و اندازه مؤسسه اعتباري در دوره تطبيق (موضوع ‏ماده ۲۱- اين دستورالعمل) حداكثر تا ۲۰ درصد تغيير دهد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تخصصی مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل چهارم - ـ سایر موارد

ماده ۱۸

فرآيند بازسازي و گزير مؤسسه اعتباري تخصصي مطابق با مفاد قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران، قانون پولي و بانكي كشور و اصلاحات بعدي آن، قانون عمليات بانكي بدون ربا و ساير قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۱۹

اركان و نحوه اداره مؤسسه اعتباري تخصصي تابع اساسنامه اي است كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد.

ماده ۲۰

مواردي كه در اين دستورالعمل پيش بيني نشده است تابع ضوابط بانك مركزي مي باشد.

ماده ۲۱

مؤسسات اعتباري كه قبل از ابلاغ اين دستورالعمل تأسيس شده و به فعاليت اشتغال داشته اند و متقاضي تبديل به مؤسسه اعتباري تخصصي هستند، بايد مطابق با شيوه نامه اي كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد، اقدام نمايند.

معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری (مصوب هیات عالی بانک مرکزی)…

معاونت تنظيم گري و نظارت مركز تنظيم گري مديريت كل تنظيم مقررات دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تجاري (مصوب هيأت عالي بانك مركزي) مرداد ماه ۱۴۰۴ اداره مطالعات و مقررات گروه تدوين مقررات ۱
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر…
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پيشرفت جمهوري اسلامي ايران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تجاري كه از اين پس «دستورالعمل» ناميده مي شود، به شرح ذيل تدوين مي گردد.
دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری در سی و چهارمین جلسه مورخ ۱۴۰۴/۰۵/۰۸ هیات عالی در (۱۳) ماده به تصویب رسید و از تاریخ ابلاغ…
دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري تجاري در سي و چهارمين جلسه مورخ 1404/05/08‌ هيأت عالي در (۱۳) ماده به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ لازم الاجراء مي باشد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری (مصوب هیات عالی بانک مرکزی)…

فصل اول - تعاریف

ماده ۱

در اين دستورالعمل اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:
۱
۱ - بانك مركزي: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.
۱
۲ - مؤسسه اعتباري: اشخاص حقوقي كه با مجوز بانك مركزي يا به موجب قانون، تحت عنوان «بانك» يا «مؤسسه اعتباري غيربانكي» به انجام عمليات بانكي مبادرت مي نمايند.
۱
۳ - مؤسسه اعتباري تجاري: مؤسسه اعتباري است كه پس از تجهيز منابع در چارچوب اين دستورالعمل، نسبت به تخصيص منابع در قالب اعطاي تسهيلات به اشخاص حقيقي و حقوقي در چارچوب عقود بانكي و همچنين ارايه خدمات بانكي درچارچوب اين دستورالعمل اقدام مي نمايد.
۱
۴ - مؤسس/ مؤسسين: كليه اشخاص حقيقي و حقوقي اعم از دولتي و غيردولتي واجد شرايط كه متقاضي تأسيس مؤسسه اعتباري تجاري مي باشند.
۱
۵ - سهامدار مؤثر: سهامداري كه به تشخيص بانك مركزي، يك يا چند عضو هيأت مديره مؤسسه اعتباري تجاري به تنهايي توسط او انتخاب مي شود.
۱
۶ - صلاحيت عمومي و حرفه اي: دارا بودن شرايط عمومي و حرفه اي لازم براي تصدي سمت عضويت در هيأت مديره و هيأت عامل مؤسسه اعتباري تجاري مشتمل بر شرايط عمومي و تخصصي در چارچوب ضوابطي كه توسط بانك مركزي تدوين و ابلاغ مي شود.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری (مصوب هیات عالی بانک مرکزی)…

فصل دوم - کلیات تأسیس و حدود فعالیت

ماده ۲

فرآيند تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسه اعتباري تجاري تابع مفاد اين دستورالعمل، ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري و همچنين قانون بانك مركزي، قانون پولي و بانكي كشور، قانون عمليات بانكي بدون ربا و ساير قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۳

تأسيس مؤسسه اعتباري تجاري در قالب شركت سهامي عام با رعايت قوانين و مقررات مربوط امكان پذير مي باشد.

ماده ۴

سرمايه مورد نياز براي تأسيس و فعاليت مؤسسه اعتباري تجاري، معادل پانصد هزار ميليارد ريال و يا بيشتر از آن مي باشد.

ماده ۵

كليه اشخاص حقيقي و حقوقي واجد شرايط مندرج در ضوابط ناظر بر تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر مؤسسات اعتباري، مي توانند متقاضي تأسيس مؤسسه اعتباري تجاري باشند.

ماده ۶

مؤسسه اعتباري تجاري مجاز به انجام عمليات و فعاليت هاي (ريالي و ارزي) زير مي باشد:
۶
۱ - قبول سپرده سرمايه گذاري مدت دار ؛
۶
۲ - قبول سپرده قرض الحسنه جاري (با امكان اعطاي دسته چك)؛
۶
۳ - اعطاي تسهيلات و ايجاد تعهدات ؛
۶
۴ - انتشار، فروش و تضمين انواع اوراق بهادار اسلامي نظير اوراق مشاركت و صكوك؛
۶
۵ - صدور گواهي سپرده عام و خاص؛
۶
۶ - سرمايه گذاري در سهام و ساير اوراق بهادار اسلامي در چارچوب ضوابط بانك مركزي؛
۶
۷ - تأسيس و مشاركت در انواع شركت هاي با فعاليت بانكي طبق ضوابط بانك مركزي در خصوص سرمايه گذاري در اوراق بهادار؛
۶
۸ - تبديل به اوراق بهادار كردن دارايي ها؛
۶
۹ - ارايه خدمات دريافت، پرداخت و نقل و انتقال وجوه؛
۶
۱۰ - انجام عمليات ارزي نظير خريد و فروش ارز، انتقال ارز و صدورحواله هاي ارزي و ارايه تسهيلات ارزي؛
۶
۱۱ - گشايش انواع اعتبار اسنادي و صدور انواع ضمانت نامه؛
۶
۱۲ - اعطاي انواع خطوط اعتباري (فاينانس، ريفاينانس و ...)؛
۶
۱۳ - ارايه خدمات مرتبط با چك طبق قانون صدور چك و ساير قوانين و مقررات مربوط؛
۶
۱۴ - ارايه انواع ابزارهاي پرداخت و خدمات بانكي الكترونيكي از جمله صدور انواع كارت هاي الكترونيكي؛
۶
۱۵ - خدمات مربوط به وجوه اداره شده، خدمات عامليت و افتتاح حساب اماني؛
۶
۱۶ - انجام امور نمايندگي به منظور جمع آوري وجوه، انواع قبوض خدمات شهري، ودايع و ...؛
۶
۱۷ - انجام عمليات بين بانكي؛
۶
۱۸ - سپرده گذاري نزد بانك مركزي؛
۶
۱۹ - فروش تمبر مالياتي و سفته؛
۶
۲۰ - ايجاد هرگونه پوشش بيمه اي براي دارايي هاي مؤسسه اعتباري تجاري نزد شركت ها و مؤسسات بيمه؛
۶
۲۱ - انجام سفارشات مستمر مشتريان (دستور پرداخت مستمر)؛
۶
۲۲ - انجام وظايف قيموميت، وصايت، وكالت و نمايندگي مشتريان طبق قوانين و مقررات مربوطه؛
۶
۲۳ - قبول و نگهداري اشياء گرانبها، اسناد و اوراق بهادار و اجاره صندوق امانات به مشتريان؛
۶
۲۴ - حفظ، برقراري و ايجاد رابطه كارگزاري با بانك هاي داخل و خارج و ساير نهادهاي مالي و بين المللي؛
۶
۲۵ - ترخيص كالا از بنادر و گمركات به حساب بانك؛
۶
۲۶ - فعاليت هاي اجتماعي و فعاليت هاي خيريه پس از اخذ تأييديه بانك مركزي؛
۶
۲۷ - انجام ساير عمليات پس از اخذ تأييديه بانك مركزي.

ماده ۷

مؤسسه اعتباري تجاري مجاز به انجام عمليات زير (ريالي و ارزي) نمي باشد:
۷
۱ - تأسيس و مشاركت در انواع شركت هاي بيمه، كارگزاري، تأمين سرمايه، صندوق هاي سرمايه گذاري، ساير نهادهاي مالي موضوع ماده (۱) قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران به استثناي صندوق هاي مرتبط با حوزه فعاليت به تأييد بانك مركزي؛
۷
۲ - افتتاح حساب و نگهداري سپرده قرض الحسنه پس انداز؛
۷
۳ - اعطاي تسهيلات در قالب عقد قرض الحسنه به استثناي تكاليف ابلاغي بانك مركزي؛
۷
۴ - انتشار يا عرضه اوراق بهادار اسلامي بر مبناي عقد قرض الحسنه در داخل و خارج از كشور؛
۷
۵ - بيمه و خدمات مرتبط با آن نظير خريد و فروش بيمه عمر، بيمه حوادث، بيمه درماني، بيمه اموال، بيمه خسارت و هر نوع بيمه ديگر؛
۷
۶ - اشتغال به معاملات اموال، املاك و مستغلات جز در موارد استيفاء مطالبات و يا رعايت مقررات ابلاغي بانك مركزي؛
۷
۷ - ارايه هرگونه خدمات در زمينه هاي مالي، سرمايه گذاري، ساخت و توسعه مسكن، مديريت دارايي ها و مديريت ثروت به مشتريان؛
۷
۸ - ارايه خدمات نمايندگي و عامليت به منظور جمع آوري و تضمين وجوه در حوزه فعاليت مؤسسات اعتباري تخصصي و نيز مؤسسات اعتباري پس انداز و تسهيلات مسكن.

ماده ۸

تأييد صلاحيت عمومي و حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري تجاري تابع ضوابط ابلاغي بانك مركزي در خصوص نحوه احراز و لغو تأييد صلاحيت حرفه اي مديران مؤسسه اعتباري مي باشد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری (مصوب هیات عالی بانک مرکزی)…

فصل سوم - مقررات نظارتی و احتیاطی

ماده ۹

مؤسسه اعتباري تجاري مكلف است تمامي حدود نظارتي و احتياطي ابلاغي بانك مركزي را رعايت نمايد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری تجاری (مصوب هیات عالی بانک مرکزی)…

فصل چهارم - ـ سایر موارد

ماده ۱۰

فرآيند بازسازي و گزير مؤسسه اعتباري تجاري مطابق با مفاد قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران، قانون پولي و بانكي كشور و اصلاحات بعدي آن، قانون عمليات بانكي بدون ربا و اصلاحات بعدي آن و ساير قوانين و مقررات مربوط مي باشد.

ماده ۱۱

اركان و نحوه اداره مؤسسه اعتباري تجاري تابع اساسنامه اي است كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد.

ماده ۱۲

مواردي كه در اين مقرره پيش بيني نشده است تابع ضوابط بانك مركزي مي باشد.

ماده ۱۳

مؤسسات اعتباري كه قبل از ابلاغ اين دستورالعمل تأسيس شده و به فعاليت اشتغال داشته اند و متقاضي تبديل به مؤسسه اعتباري تجاري هستند، بايد مطابق با شيوه نامه اي كه به تصويب هيأت عالي بانك مركزي مي رسد، اقدام نمايند.

معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر بانک های قرض الحسنه مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

معاونت تنظيم گري و نظارت مركز تنظيم گري مديريت كل تنظيم مقررات دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر بانك هاي قرض الحسنه مصوب هيأت عالي بانك مركزي مرداد ماه ۱۴۰۴ اداره مطالعات و مقررات گروه بررسي و تطبيق مقررات
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، «دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت…
با استناد به بند (الف) ماده (۹) «قانون برنامه پنجساله هفتم پيشرفت جمهوري اسلامي ايران» مصوب خرداد ماه سال ۱۴۰۳، «دستورالعمل تأسيس، فعاليت، نحوه اداره و نظارت بر بانك هاي قرض الحسنه» كه از اين پس «دستورالعمل» ناميده مي شود، به شرح ذيل تدوين مي گردد.
معاونت تنظیم گری و نظارت مرکز تنظیم گری مدیریت کل تنظیم مقررات دستورالعمل تاسیس، فعالیت، نحوه اداره و نظارت بر بانک های قرض الحسنه مصوب هیات عالی بانک مرکزی…

فصل اول - تعاریف

ماده ۱

در اين دستورالعمل اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:
۱
۱ - بانك مركزي: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.
۱
۲ - مؤسسه اعتباري: اشخاص حقوقي كه با مجوز بانك مركزي يا به موجب قانون، تحت عنوان بانك يا مؤسسه اعتباري غيربانكي به انجام عمليات بانكي مبادرت مي نمايد.

شبکهٔ استناد این سند

نقشهٔ اتکای متقابل: این سند بر چه تکیه دارد و چه چیزی بر آن.