اجازه امضاي موقت « پروتكل حفاظت از تنوع زيستي و ايجاد مناطق حفاظت شده (الحاقي به كنوانسيون منطقه اي كويت جهت همكاري درباره حفاظت از محيط زيست دريايي در برابر آلودگي)» به سازمان حفاظت محيط زيست

اصول كلي و معيارهاي مشترك: مناطق حفاظت شده ويژه راپمي و پراكنش جغرافيايي آنها بايد معرف منطقه راپمي و تنوع زيستي آن باشد. بدين منظور فهرست مناطق حفاظت شده ويژه راپمي بايد معرف بيشترين تعداد ممكن از انواع زيستگاهها و زيست بوم ها باشد.اين فهرست بايد دربرگيرنده مكانهايي باشد كه از ديدگاه علمي، فرهنگي، آموزشي و زيبايي شناختي داراي اهميت خاص و از ديدگاه حفاظت از اجزاء تنوع زيستي منطقه داراي اهميت بوم شناختي باشند. به اين ترتيب «ارزش منطقه اي» عامل اصلي براي انتخاب مكان است كه به همراه ساير معيارهاي مهم براي اين منظور، بايد به دقت مد نظر قرار گيرد. با اين وجود، وضعيت حقوقي ، معيار اساسي براي انتخاي مكان است و هر مكان بايد داراي وضعيت حقوقي باشد تا حفاظت موثر بلند مدت آن تضمين گردد. با توجه به اصول كلي و موارد فوق، معيارهاي مشترك زير مي تواند در انتخاب مكانها، جهت درج در فهرست مناطق حفاظت شده ويژه راپمي مدنظر قرار گيرد: (الف) اهميت جهاني: مكان،نمونه بسيار خوبي از يك زيست بوم طبيعي يا نيمه طبيعي بوده و داراي خصوصيات مناسب جغرافيايي زيست منطقه باشد؛حامي جمعيتهاي قابل ملاحظه گونه ها يا زير گونه هاي گياهي و جانوري كمياب، آسيب پذير يا در معرض خطر و يا تعداد قابل توجهي از افراد يك يا چند گونه باشد؛داراي ارزش خاص جهت حفظ تنوع ژنتيكي و بوم شناختي يك منطقه، به واسطه كيفيت و ويژگي هاي گياهي و جانوري آن باشد؛داراي ارزش خاص به عنوان زيستگاه گياهان يا جانوران در يك منطقه بحراني از يك چرخه زيستي آنها باشد؛به طور منظم حامي 20000 پرنده آبزي زيست باشد؛به طور منظم حامي 1% از جمعيت يك گونه يا زير گونه از پرندگان آبزي باشد. (ب) ارزش منطقه اي: مكان،از نظر«ارزش منطقه اي» حائز اهميت بوده و كاملاً معرف منطقه راپمي و تنوع زيستي آن است. (پ) وضعيت حقوقي: مكان داراي وضعيت حقوقي همراه با تدابير حفاظتي،دستورالعمل ها و مديريت منابع است. (ت) بي همتايي: مكان داراي زيست بوم منحصر به فرد يا نادر و يا گونه هاي نادر، در معرض تهديد،در معرض خطر،يا بومي انحصاري است. (ث) معرف طبيعي: مكان كاملاً معرف فرايندهاي بوم شناختي، انواع زيستگاه يا جمعيت ها، يا ديگر ويژگي هاي طبيعي است. (ج) تنوع زيست شناختي: مكان داراي تنوع بالايي از گونه ها، جمعيت ها،زيستگاهها يا زيست بوم ها است. (چ) تنشهاي انساني قابل مديريت: مكانهايي با تنشهاي انساني، كمتر ارجحيت دارند. (ح) تنش هاي طبيعي قابل مديريت: مكانهايي با تنشهاي طبيعي حداقل ارجحيت دارند. (خ) قابليت دسترسي به داده هاي پايه كافي: مكان داراي داده هاي پايه كافي يا كمترين خلاء اطلاعاتي است. (د) معرف فرهنگي بودن: مكان كاملاً معرف ارزش ميراث فرهنگي به واسطه وجود فعاليتهاي سنتي سازگار با محيط زيست و يكپارچه با طبيعت كه حامي رفاه جوامع محلي است. (ذ) ارزشهاي علمي، آموزشي يا زيبايي شناختي: مكان داراي ارزش علمي،آموزشي و زيبايي شناختي بوده و يا مواجه با تهديدهاي عمدهاي كه ارزشهاي بوم شناختي،زيستي، زيبايي شناختي يا فرهنگي آن را به خطر بياندازد، نيست. (ر) دخيل بودن جامعه مدني: مردم به طور عام و جوامع محلي به طور خاص داراي مشاركت فعال و دخالت مستمر در روند برنامه ريزي و مديريت مكان هستند.

تدابير حفاظتي، برنامه ريزي و مديريتي: بمنظور پياده سازي نظام كارآمد مناطق حفاظت شده ويژه داراي اهميت تدابير زير بايد اتخاذ گردد: (الف) تدابير حفاظتي، برنامه ريزي و مديريتي قابل اعمال در هر مكان بايد به منظور دستيابي به اهداف كوتاه مدت و بلند مدت حفاظتي و مديريتي مكان كافي باشند. (ب) تدابير حفاظتي، برنامه ريزي و مديريتي قابل اعمال در هر مكان بايد بر مبناي دانش كافي در خصوص عناصر محيط طبيعي و جنبه هاي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي معرف مكان باشد. (پ) هر مكان بايد داراي يك ركن مديريتي با اختبارات كافي و همچنين منابع انساني و ابزارهاي لازم براي حفاظت، حمايت و مديريت پايدار ان ، داشته باشد. (ت) هر مكان نيازمند يك طرح مديريتي است. موازين اين طرح بايد از تاريخ درج در فهرست مناطق حفاظت شده ويژه راپمي بلافاصله به مرحله اجرا گذاشته شود.طرح مديريت جامع بايد ظرف مدت 3 سال پس از تاريخ درج در فهرست ارائه گردد. (ث) هر مكان نياز به يك برنامه پايش است. اين برنامه بايد شامل شناسايي و پايش متغيرهاي معيني در مورد مكان باشد تا ارزيابي وضعيت و تكامل مكان و نيز كارايي تدابير اعمال شده حفاظتي و مديريتي ممكن گردد تا در صورت نياز لازم در روند اقدامات مذكور صورت گيرد. بدين منظور انجام مطالعات بيشتر ضروري است.

تدابير حمايتي خاص كه قرار است توسط دولتهاي متعاهد براي زيستگاه هاي ويژه به اجرا گذاشته شوند، بايد از جمله متضمن موارد زير باشد: (الف) تدوين و اعمال مقررات ملي مربوط به كاربري هاي ساحلي و ساير فعاليتهاي انساني مانند لايروبي، استحصال اراضي، ساخت سازه هاي عظيم، جزاير مصنوعي، بنادر، جاده ها، اسكله ها، باراندازها،شمع كوبي پل ها به ويژه موارد قابل اعمال در زيستگاه هاي ويژه داراي جنگلهاي حرا، آب سنگهاي مرجاني، مارشهاي شور و لب شور، خورها، مصب ها، علفزارها و جلبكزارهاي دريايي. (ب) قانونمند سازي فعاليتهاي صيادي بويژه ماهيگيري با تور كيسه اي كفي در علفزارهاي دريايي و ديگر زيستگاه هاي ويژه. (پ) قانونمند سازي فعاليتهاي صيادي در محلهاي تغذيه و مناطق زادآوري گاوهاي دريايي و محلهاي تغذيه لاك پشتهاي دريايي. (ت) قانونمند سازي فعاليتهاي صيادي بمنظور جلوگيري يا به حداقل رساندن صيد ضمني لاك پشتهاي دريايي و پستانداران دريايي. (ث) حفظ سواحل تخم گذاري لاك پشتهاي دريايي. (ج) اعمال تدابير مديريتي در خصوص استفاده درازمدت از جنگلهاي حرا براي تامين سوخت يا علوفه دام ‍(چ) قانونمند سازي استحصال اراضي و لايروبي در زيستگاههاي ويژه و تدوين بهترين فناوري هاي در دسترس و قابل اجرا از نظر اقتصادي، در صورت قابل اعمال بودن. (ح) اعمال تمامي تدابي لازم براي جلوگيري، مهار و كاهش آلودگي نفتي و ديگر آلودگي ها (خ) خودداري از دفع فاضلاب به داخل زيستگاه هاي ويژه. (د) قانونمند سازي تخليه هر گونه روان آب و پسابهاي گرم و شور آب به زيستگاه هاي ويژه. (ذ) خودداري از برداشت مرجانها، جلوگيري از هر گونه فعاليت منجر به تخريب مانند لنگراندازي و قانونمند سازي فعاليتهاي صيادي و تفريحي در مناطق آب سنگي. (ر) جلوگيري از فعاليتهاي آبزي پروري در مجاورت آب سنگهاي مرجاني، جنگلهاي كلپ،بسترهاي صدفهاي مرواريد ساز، پهنه هاي جزر و مدي گلي و يا ماسه اي، سواحل صخرهاي، سواحل ماسهاي، نواحي بالاي جزر و مدي،تخم گذاري لاك پشتهاي دريايي و تمامي ديگر زيستگاه هاي ويژه.

دولتهاي متعاهد بايد كليه تدابير مناسب را براي جلوگيري، مهار يا كاهش پيامدهاي مخرب فعاليتها و يا پروژه هاي توسعه اي در مارش هاي شور،مصب هاي، خورها، جنگلهاي حرا، علفزارها و جلبكزارهاي دريايي، آب سنگهاي مرجاني، جنگلهاي كلپ، بسترهاي صدفهاي مرواريدساز، پهنه هاي جزر و مدي گلي و يا ماسه اي، سواحل صخره اي، سواحل ماسه اي،نواحي بالاي جزر و مدي، تخم گذاري لاك پشتهاي دريايي و تمامي ديگر زيستگاه هاي ويژه.