سند حقوقی

امکان طرح ادعای مستثنیات دین در پرونده طلاق به درخواست زوج

پرسش

زوج دادخواست طلاق داده است. مطابق ماده ۲۹ قانون حمایت خانواده، ضمن صدور گواهی عدم امکان سازش، اجرای صیغه طلاق منوط به پرداخت حقوق مالی زوجه شده است. زوج مطابق ماده ۲۰ آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت خانواده، از پرداخت حقوق مالی زوجه ادعای اعسار نموده است. در لیست پیوست دادخواست اعسار، زوج یک منزل مسکونی معرفی نموده است (چون قبل از ازدواج خریداری شده است موضوع شرط تنصیف دارایی قرار نگرفته است) و نسبت به آن ادعای مستثنیات دین کرده است. آیا دادگاه باید در بررسی ادعای اعسار خواهان، ادعای مستثنیات دین را هم بررسی کند؟ اساساً آیا در چنین دادخواستی، ادعای مستثنیات دین قابل بررسی است؟

نظر هیئت عالی

با توجه به فرض سوال و در نظر گرفتن اینکه زوج برای پرداخت حقوق مالی زوجه دادخواست اعسار نیز داده است یا اعسار خود را ضمن دادخواست طلاق (گواهی عدم امکان سازش) مطرح کرده است، دراین‌صورت منعی برای اینکه دادگاه از رسیدگی به اعسار زوج، مستثنیات دین را هم لحاظ نمی‌کند نمی‌باشد و نظر اکثریت صحیح به نظر می‌رسد.

نظر اکثریت

ازآنجایی‌که مطابق ماده 20 آیین‌نامه اجرایی از قانون حمایت خانواده زوج مجاز به ارائه "دادخواست" اعسار از پرداخت حقوق مالی زوجه است؛ از طرف دیگر مطابق قسمت اخیر ماده 29 از قانون حمایت خانواده، استیفای حقوق مالی زوجه پس از ثبت طلاق از طریق "اجرای احکام دادگستری" خواهد بود؛ بنابراین به نظر می‌رسد که کلیه نهادهای قانونی حاکم بر "اجرای احکام" از قبیل امکان طرح ادعای اعسار، امکان شناسایی و توقیف اموال، امکان حبس، امکان ممنوع‌الخروجی و نیز امکان طرح ادعای مستثنیات دین همگی در پرونده طلاق از جانب زوج نیز جاری است همچنان که اگر زوج پس از ثبت طلاق، از پرداخت حقوق مالی زوجه خودداری کند، مطابق ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی در خطر حبس قرار خواهد داشت؛ بنابراین طرح ادعای اعسار و مستثنیات دین نیز باید مجاز شمرده شود.

نظر اقلیت

از آنجایی‌که ضمانت اجرای عدم پرداخت حقوق مالی زوجه در پرونده طلاق از جانب زوج صرفاً عدم امکان ثبت طلاق است و در این مرحله از رسیدگی امکان توقیف و مزایده اموال یا حبس زوج متصور نیست؛ لذا به نظر می‌رسد نهاد قانونی مستثنیات دین در چنین مرحله‌ای قابلیت طرح و بررسی ندارد.

شبکهٔ استناد این سند

نقشهٔ اتکای متقابل: این سند بر چه تکیه دارد و چه چیزی بر آن.

به این اسناد ارجاع می‌دهد

منابعی که متنِ همین سند به آن‌ها استناد کرده است.